«Η θάλασσα δεν είναι μπλε» της Πέλας Σουλτάτου

Συγγραφέας: Πέλα Σουλτάτου
Τίτλος πρωτοτύπου: Η θάλασσα δεν είναι μπλε
Είδος έργου: Συλλογή διηγημάτων
Αριθμός σελίδων: 200
ISBN: 978-960-03-6871-0
Εκδόσεις: Καστανιώτης
Έτος έκδοσης: 2021

Το πτερύγιο ενός καρχαρία διασχίζει τα γαλήνια νερά της λουτρόπολης όπου παραθερίζουν ανάπηροι πολέμου. Τάρανδοι ξεπηδούν από το πορτ-μπαγκάζ παραμονή Πρωτοχρονιάς κι ένας παπάς μπεκρουλιάζει τραγουδώντας λαϊκά. Ο Ερμής φανερώνει την ανεπίδοτη επιστολή της Καλυψώς προς τον πατέρα των θεών κι ένας αρχαίος ραψωδός εμφανίζεται στο κέντρο του Μεγάλου Κάστρου. Ο κόσμος του αγοροκόριτσου σείεται καθώς ματώνει κι ακούει τη μαμά να λέει «τώρα μπορείς να κάνεις παιδιά». Στη χαράδρα καταβαραθρώνονται όσοι βρίσκονται πολύ ψηλά. Ο ερωτοχτυπημένος γιος του γαιοκτήμονα και οι μπιστικοί του πάνε για καντάδα την Πρωταπριλιά του '38. Ένα εξωτικό πλάσμα διασχίζει τη διάβαση πεζών κι ένα άλλο τη διάβαση ποιητών. Την τελευταία νύχτα της οικουμένης, τα ανθρώπινα σπλάχνα γίνονται διάφανα και φέγγει εντός τους μια φλόγα, ο ουρανός διαυγάζει, οι πλανήτες τώρα καθρεφτίζονται στη θάλασσα, μα δεν έμεινε πια κανείς να κολυμπάει ανάμεσα στα είδωλά τους.

Μια φαντασμαγορία μύθων, τεράτων και αποκαλύψεων.

      (Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)

Διαβάστε περισσότερα εδώ.

Σκέψεις για τη ζωγραφική - Φραντς Μαρκ (1880-1916)

Deer in Forest, I (1913)

«Ψάξαμε σαν ραβδοσκόποι μέσα στην τέχνη του παρελθόντος και του παρόντος. Δείξαμε μόνο εκείνη την τέχνη που ζει μακριά από συμβατικούς περιορισμούς. Η αγάπη μας αγκάλιασε κάθε καλλιτεχνική έκφραση που γεννιέται από μόνη της, ζει με την αξία της και δεν προχωράει με τα δεκανίκια της συνήθειας. Κάθε φορά που διακρίναμε μια ρωγμή στους συμβατικούς κανόνες, συγκεντρώσαμε εκεί όλη μας την προσοχή, γιατί ελπίσαμε πως υπάρχει μια δύναμη κρυμμένη από κάτω που θα βγει μια μέρα στο φως.»

«Χτυπήματα» - ποίημα

Χτυπήματα ακούσια, στις παρυφές των λογισμών μας,
όνειρα μετουσίωσης, θρήνοι δοξαστικοί,
και πάντα κείνα τα παιδιά που μας κρυφοκοίταζαν απ’ τα σύννεφα
ελεώντας μας.

Τα χρόνια κύλησαν.

Κι οι πίνακες δεν έσταξαν τα χρώματά τους,
οι τοίχοι δεν γκρεμίστηκαν στο πέρασμα των άγριων ανέμων,
οι μυστικοί λαβύρινθοι δεν άνοιξαν σαν ροδοπέταλα,
τα σώματα δεν έγιναν χυμοί, ούτε αρώματα,
οι εποχές δεν άλλαξαν, έμοιασαν όλες
με λυπημένα καλοκαίρια.

Και κάποτε ήρθαν στη σκηνή δυο άνθρωποι με αόριστο περίγραμμα,
έκλεψαν ο ένας τα μάτια του άλλου
κι ύστερα πολέμησαν παίρνοντας ο καθένας από ένα αυθαίρετο όνομα.

Τότε γεννήθηκε η αγριότητα και στέρεψαν τα βλέμματα του κόσμου.

           Ηλίας Οικονομόπουλος

Πίνακας: Edvard Munch (1863-1944), "The Voice", 1896

«Αυτός, ο κάτω ουρανός» του Γιάννη Αντιόχου

ΚΡΑΤΙΚΟ ΒΡΑΒΕΙΟ ΠΟΙΗΣΗΣ 2020

Συγγραφέας: Γιάννης Αντιόχου
Τίτλος πρωτοτύπου: Αυτός, ο κάτω ουρανός
Είδος έργου: Ποίηση
Αριθμός σελίδων: 104
ISBN: 978-960-572-273-9
Εκδόσεις: Ίκαρος
Έτος έκδοσης: 2019








Οι ασυχώρετοι

Η αλήθεια μου είναι
μια σκοτεινή χοάνη
π' απλώνω το χέρι
ν' αγγίξω τα μαλλιά σου
πάντα μια στιγμή
πριν πεθάνεις

Η αλήθεια σου είναι
μια βίαιη σιωπή
που με βυθίζει στον λυγμό σου
και με πνίγει

Έγειρα στο πλάι

-πάντα ψηλά κι απελπισμένα
είναι τα κυπαρίσσια απέναντι-

κι είδα
τη σκιά σου να επιστρέφει
τον νεκρό που δεν έθαψα
και την ακίνητη νύχτα
με τ' αγκάθια στα μάγουλα
που γδέρνει

Έγειρες δίπλα μου
είχες λάσπη
και μαύρο αίμα

Ήμασταν ξαπλωμένοι
μοσχοβολούσες νύχτα

Η αλήθεια μας
είναι μεγαλύτερη
μα δεν ήρθε
η ώρα της
ακόμη

-πάντα ψηλές κι απελπισμένες
είναι οι σκιές των κυπαρισσιών
στο νεκροταφείο απέναντι-

κι εμείς
ασυχώρετοι
λάμπουμε εκεί

στον κάτω ουρανό.

Σκέψεις για τη ζωγραφική - Πάμπλο Πικάσο

Colombe_au_soleil (1962)

«Στην πραγματικότητα, δεν αντιγράφουμε ποτέ τη φύση, ούτε τη μιμούμαστε· αφήνουμε μόνο τα φανταστικά αντικείμενα να πάρουν πραγματικές μορφές. Αυτό δεν θα πει πως απομακρυνόμαστε από τη ζωγραφική για να φτάσουμε στη φύση: πρέπει να πάμε από τη φύση στη ζωγραφική. Είναι κάτι ζωγράφοι που μεταμορφώνουν τον ήλιο σε κίτρινη κηλίδα· είναι όμως κι άλλοι που, με την τέχνη και την ευφυΐα τους, μεταμορφώνουν μια κίτρινη κηλίδα σε ήλιο».

«Η καρδιά μας» - του Γιώργου Σαραντάρη (1908-1941)

Η καρδιά μας είναι ένα κύμα που δεν σπάει στην ακρογιαλιά.
Ποιὸς μαντεύει τη θάλασσα, άπ᾿ όπου βγαίνει η καρδιά μας;
Αλλά είναι η καρδιά μας ένα κύμα μυστικό, χωρίς αφρό. Βουβά πιάνει μία στεριά.
Και αθόρυβα σκαλίζει το ανάγλυφο ενός πόθου,
που δεν ξέρει απογοήτευση και αγνοεί την ησυχία.

«Αθήνα» - ποίημα του Κώστα Καρυωτάκη

Ὥρα γλυκιά. Ξαπλώνει ὡραῖα δομένη
ἡ Ἀθήνα στὸν Ἀπρίλη σὰν ἑταίρα.
Εἶναι ἡδονὲς τὰ μύρα στὸν αἰθέρα,
καὶ τίποτε ἡ ψυχὴ πιὰ δὲν προσμένει.

Στὰ σπίτια σκύβει ἀπάνω καὶ βαραίνει
τὸ ἀσῆμι τοῦ βλεφάρου της ἡ ἑσπέρα.
Βασίλισσα ἡ Ἀκρόπολη ἐκεῖ πέρα
πορφύρα ἔχει τὴ δύση φορεμένη.

Φιλὶ φωτὸς καὶ σκάει τὸ πρωταστέρι.
Στὸν Ἰλισσὸ ἐρωτεύεται τ᾿ ἀγέρι
ροδονυφοῦλες δάφνες ποὺ ριγοῦνε.

Ὥρα γλυκιὰ χαρᾶς καὶ ἀγάπης, ὄντας
πουλάκια τὸ ἕνα τ᾿ ἄλλο κυνηγοῦνε
τ᾿ Ὀλύμπιου Δία μία στήλη ἀεροχτυπώντας...

Ένα ποίημα της Τζένης Μαστοράκη (1949-2024)

Τον εραστή των φαντασμάτων, των ταξιδευτών, κι όσων
εφύγαν πάρωρα, αυτόν καλούσε,

μες στο σκοτάδι που διαβαίνει μοναχός, στις ερημιές που
διάβαινε ωραίος, απ’ τον καιρό λιωμένος, σέρνοντας τη
λύπη του, χλομό κοράσι.

Και σιγανά τού κρένει, και δεν άκουγε, πού περπατείς,
ψιθύριζε, και δεν τον φτάνει, στις ρεματιές δροσίζεται,
στο αγκαθινό, σε κλίνη ανεσκαμμένη απ’ άκρη σ’ άκρη,
και στα λινά μιας παραδείσου, τού ψιθύριζε, ήσουν καλός,
και δεν ακούς, και μη λυπάσαι, όνειρο ήταν και περνά,
μη σκιάζεσαι,

εκεί που νυχτοπερπατείς σε ξένους ύπνους.

«Ο εθνοκεντρικός λόγος στη νεοελληνική τέχνη» του Κώστα Χριστόπουλου

Συγγραφέας: Κώστας Χριστόπουλος
Τίτλος πρωτοτύπου: Ο εθνοκεντρικός λόγος στη νεοελληνική τέχνη
Είδος έργου: Δοκίμια ιστορίας της νεοελληνικής τέχνης
Αριθμός σελίδων: 744
ISBN: 978-6185-3463-79
Επιμέλεια: Κώστας Βούλγαρης
Εκδόσεις: Ασίνη
Έτος έκδοσης: 2022

Για ποιους λόγους και με ποιον τρόπο διακρίνεται στη νεοελληνική τέχνη κάτι εντόπιο και ιθαγενές, από κάτι ξένο; Πώς χρησιμοποιήθηκαν έννοιες και όροι, όπως «παράδοση», «κληρονομιά», «ελληνισμός» ή «ρωμιοσύνη», «αυτογνωσία», «εθνική ιδιαιτερότητα» ή «ιδιοσυστασία»; Ποιες οι προεκτάσεις του εθνοκεντρισμού ως βασικό εργαλείο ερμηνείας της πορείας της νεοελληνικής τέχνης, και τι σημαίνουν τελικά οι όροι «ελληνικότητα» και «ελληνοκεντρισμός»;

Με σκοπό να δοθούν απαντήσεις στα παραπάνω ερωτήματα, στο βιβλίο αυτό επιχειρείται μια επαναφήγηση της ιστορίας της νεοελληνικής τέχνης, όπως αυτή πραγματοποιήθηκε από την έναρξη του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου έως τις απαρχές της νέας χιλιετίας, μέσα από τον λόγο γνωστών καλλιτεχνών, ιστορικών, θεωρητικών και κριτικών της τέχνης, καθώς οι άνθρωποι της τέχνης είχαν άμεση συμμετοχή στην αναπαραγωγή του έθνους, στη διαρκή νομιμοποίησή του και στην εξακρίβωση της μοναδικότητας και της αυθεντικότητάς του.

      (Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)

«Στοχασμοί» του Ανδρέα Λασκαράτου

Συγγραφέας: Ανδρέας Λασκαράτος
Τίτλος πρωτοτύπου: Στοχασμοί
Αριθμός σελίδων: 128
ISBN: 9789602692004
Εισαγωγή - Σχόλια: Νικόλαος Καλοσπύρος
Επιμέλεια: Αιμίλιος Καλιακάτσος
Εκδόσεις: Στιγμή
Έτος έκδοσης: 2007 (1η έκδοση, Γανιάρης και Σία, 1921)

«Ἡ τσουχτερὴ σάτιρα, ὁ καυτερὸς σαρκασμός, μὲ τ’ ὁλόδροσο χιοῦμορ, τὸ ξεχωριστὸ γνώρισμα τοῦ Λασκαράτου, ἀνακατωμένα ὅλ’ αὐτὰ μὲ μιὰ βαθιὰ παρατηρητικότητα στὰ διάφορα παράξενα, καὶ κάποτε καὶ ἀνήθικα, τῆς γύρω του κοινωνικῆς ζωῆς, στολίζουν τοὺς “Στοχασμοὺς” αὐτούς, ποὺ μερικοὶ ἔχουν μιὰ συντομία καὶ μιὰ δύναμη ποὺ σοῦ παρουσιάζονται σὰν ἀρχαῖα ἐπιγράμματα σὲ πρόζα». (Δ. Π. Ταγκόπουλος)

Μαθηματικά και καθημερινότητα

Δεν χρειάζεται να είναι κάποιος μαθηματικός για να αντλήσει απόλαυση από βιβλία σαν κι αυτά (δειγματοληπτικά τα δίνω). Και, πιστέψτε με, τα μαθηματικά του λυκείου, ακόμα και του γυμνασίου, είναι αρκετά για να τα διαβάσει κανείς.

Υπάρχει μόνο ένας «κίνδυνος» -για κάποιους, όχι για όλους. Μπορεί κάτι να τους κάνει κλικ και να ανακαλύψουν για παράδειγμα ότι υπάρχει όντως κλιματική αλλαγή, ότι δεν υπάρχουν παγκόσμιες συνωμοσίες (τουλάχιστον όχι τέτοιες για τις οποίες να έχει την παραμικρή πρόσβαση και γνώση η συντριπτική πλειοψηφία από εμάς), ότι πολλά από αυτά που λέμε και κάνουμε είναι πράγματα που δεν αντέχουν σε κριτική, ότι με λίγη ορθολογιστική σκέψη μπορεί κανείς να νιώσει την απελευθέρωση που προσφέρει η κατανόηση κι όχι η τυφλή πίστη, ότι, ότι...

Κατά τα άλλα, κάνουν ακόμα και για την παραλία.

Τα 70's, τα 80's και τα περιοδικά τους

Στα περιοδικά έπεσε χθες το μάτι μου στα ράφια της βιβλιοθήκης, αλλά με αφορμή τα περιοδικά μού ήρθαν στο μυαλό ένα σωρό πράγματα. Έτσι αντί να ξεκινήσω από αυτά, θα καταλήξω σε αυτά.

Στη δεκαετία του '70 λοιπόν, στην παρέα μας όταν θέλαμε να ξεσκάσουμε μετά από το διάβασμα για τα μαθήματα του σχολείου, ή πηγαίναμε καμιά ατέλειωτη βόλτα ή το ρίχναμε στο ποδόσφαιρο (ελάχιστοι έπαιζαν τότε μπάσκετ) ή πηγαίναμε για μπιλιάρδο και μπόουλινγκ.

Σε όλα αυτά οι Αμπελόκηποι -η περιοχή που έμενα από πάντα- πρόσφεραν αμέτρητες ευκαιρίες και χώρους. Για το ποδόσφαιρο υπήρχαν αλάνες και γηπεδάκια όπου μπορούσαμε να σακατεύουμε με χαρά τα πόδια μας και να φέρνουμε τις μητέρες μας σε απόγνωση. Από το περίφημο "Μαρακάνα" (όπως το λέγαμε τότε) για παράδειγμα, δεν μπορώ να φανταστώ πολλούς που να μην έχουν περάσει. Αλλά και το μπόουλινγκ και το μπιλιάρδο δεν μας άφηναν παραπονεμένους. Τι Μπλάνος, τι Holiday Inn, τι Galaxy, τι Κουρδιστό Πορτοκάλι, και σίγουρα ξεχνάω πολλά.

Στα 80's προστέθηκε ο καφές στη διασκέδαση. Βυζάντιο, Βρυλλώνια, Φλόκα, Παραλία (στη λεωφόρο Αλεξάνδρας!), προσθέστε όσα θέλετε. Ακόμα, οι συναυλίες διαφόρων καλλιτεχνών. Επίσης στα 80's μπήκαν στο παιχνίδι οι πολιτιστικοί σύλλογοι. Αν ήθελες να βρεθείς με άτομα που μοιράζονταν τα ίδια ενδιαφέροντα με σένα -ή τα ίδια κουσούρια, πάρτε το όπως θέλετε-, υπήρχαν χώροι όπου μπορούσες να συζητήσεις για τη μουσική, το θέατρο και τον κινηματογράφο, να παίξεις σκάκι, να τσακωθείς για τα πολιτικά με τη βεβαιότητα ότι ο Αντρέας, ο Χαρίλαος και ο Λεωνίδας θα υπέφεραν από αθεράπευτο λόξυγγα, να λάβεις μέρος σε ομάδες δράσης στις γειτονιές, κτλ.

Παράλληλα διαβάζαμε. Μερικοί διαβάζαμε πολύ. Αν ήθελες να μάθεις τα νέα, έπαιρνες εφημερίδα. Αν ήθελες να εμβαθύνεις ή να χαλαρώσεις, υπήρχαν τα περιοδικά. Περιοδικά κάθε είδους: πολιτικά, επιστημονικά, εκλαϊκευμένης επιστήμης, κοινωνικά, επιστημονικής φαντασίας, φανζίν, ποικίλης ύλης, κόμιξ, ό,τι τραβούσε η ψυχή σου.

Ένα μικρό δείγμα:

Νέα κυκλοφορία - «Το ίζημα που άφησε ο χρόνος» του Γιώργου Γκανέλη

Συγγραφέας: Γιώργος Γκανέλης
Τίτλος πρωτοτύπου: Το ίζημα που άφησε ο χρόνος
Είδος έργου: Ποίηση
Αριθμός σελίδων: 124
ISBN: 9786185845117
Επιμέλεια: Μιχάλης Κατσιμίτσης
Εκδόσεις: ΑΩ
Έτος έκδοσης: 2024







Deus sive natura

Όταν μετά από πολλά χρόνια
τα χρυσόψαρα σπάσουν τη γυάλα
ένα κορίτσι θα παίζει τυφλόμυγα
κι ένα αγόρι θα κυλάει το τσέρκι
ο δρόμος γεμάτος ψαροκόκαλα
η στέγη μου ξεδοντιασμένη.

Απόπειρα να πρασινίσει η ερημιά
και να γονατίσουν οι θάλασσες
κι ο κάλυκας στο δίπλα οικόπεδο
θα γυροφέρνει μια μυρμηγκοφωλιά
αγριομέλισσες σε παράταξη μάχης
ανάσκελα στο χορτάρι ο Spinoza
κοιτώντας με κιάλια τον Θεό.

Κι εγώ θ' αμολάω το μαύρο σκυλί
να ρεγουλάρει την κατάσταση.

«Εγώ το χάιδεψα» - διήγημα

«Εγώ το χάιδεψα» είπε ο αέρας «κι είναι τώρα ο ψίθυρος που ακούγεται μέσα στα δάση όταν ξαποσταίνω κι όλα τα άλλα ησυχάζουν».

«Εγώ το τράβηξα μέσα μου απαλά» είπε η θάλασσα «κι είναι τώρα ένα όμορφο νησάκι μέσα στο πέλαγο που δεν το ξέρει κανείς».

«Εγώ το έθρεψα» είπε το χώμα «κι είναι τώρα ένα μοναχικό δέντρο σε μια γόνιμη γη που δεν την βλέπετε».

«Εγώ το ζέστανα» είπε η φωτιά «κι είναι τώρα ένα χρώμα εξαίσιο για να ζωγραφίζουν τα παιδιά την ομορφιά».

«Κι εγώ το ξέκανα» είπε ο άνθρωπος «και δεν θα ξανακούσετε την καρδιά του να χτυπάει, δεν θα το δείτε ποτέ να ξεπροβάλλει πανώριο, δεν θα το δείτε ποτέ ν’ ανθίζει κι ούτε κανένα άλλο χέρι παιδικό δεν θα ζωγραφίσει αυτό που θα ζωγράφιζε εκείνο το παιδί».

      Ηλίας Οικονομόπουλος

(Πρώτη δημοσίευση στο περιοδικό Fractal)

«Σαν δέσμη από τριαντάφυλλα» - ποίημα του Κώστα Καρυωτάκη

Σαν δέσμη από τριαντάφυλλα
είδα το βράδυ αυτό.
Κάποια χρυσή, λεπτότατη
στους δρόμους ευωδιά.
Και στην καρδιά
αιφνίδια καλοσύνη.
Στα χέρια το παλτό,
στ' ανεστραμμένο πρόσωπο η σελήνη.
Ηλεκτρισμένη από φιλήματα
θα 'λεγες την ατμόσφαιρα.
Η σκέψις, τα ποιήματα,
βάρος περιττό.

Έχω κάτι σπασμένα φτερά.
Δεν ξέρω καν γιατί μας ήρθε
το καλοκαίρι αυτό.
Για ποιαν ανέλπιστη χαρά,
για ποιες αγάπες,
για ποιο ταξίδι ονειρευτό.

(Από τη συλλογή Ελεγεία και Σάτιρες, 1927)

Νέα κυκλοφορία - «Το αύριο θα είναι καλύτερο» της Μπέτυ Σμιθ

Η συγγραφέας του Ένα δέντρο μεγαλώνει στο Μπρούκλιν αποκαλύπτει για μία ακόμα φορά το χάρισμα να αποτυπώνει με συμπόνοια τους μικρούς ανθρώπους μιας μεγάλης πόλης, τις ανεκπλήρωτες επιθυμίες, τις ελπίδες και τις φιλοδοξίες τους, την αμυντική τους πικρία, τον ζήλο τους να ζήσουν ακόμα κι αν η ίδια η ζωή τους χτυπά αλύπητα. (Kirkus)

Συγγραφέας: Betty Smith
Τίτλος πρωτοτύπου: Tomorrow Will Be Better
Είδος έργου: Μυθιστόρημα
1η έκδοση στην αγγλική γλώσσα: 1947
Ελληνικός τίτλος: Το αύριο θα είναι καλύτερο
Αριθμός σελίδων: 432
ISBN: 978-618-03-3640-5
Μετάφραση: Μαρία Φακίνου
Επιμέλεια - Διορθώσεις: Αλεξάνδρα Δένδια
Εκδόσεις: Μεταίχμιο
Έτος έκδοσης: 2024

Τοποθετημένο στις συνοικίες του Μπρούκλιν της δεκαετίας του 1920, το Αύριο θα είναι καλύτερο είναι η ιστορία της ντροπαλής, πρόθυμης κι αισιόδοξης Μάρτζι και της αναζήτησής της για μια ζωή καλύτερη από τη μιζέρια και τη φτώχεια που βιώνει.

Η Μάρτζι είναι νέα και μόλις τέλειωσε το σχολείο. Οι γονείς της είναι εξουθενωμένοι από την ασταμάτητη σκληρή δουλειά. Εκείνη ακόμα διαπνέεται από ακλόνητη αισιοδοξία, και από την πίστη ότι μια καλύτερη ζωή είναι εφικτή. Οι στόχοι της είναι απλοί: να βρει έναν άντρα ν’ αγαπήσει, να κάνει παιδιά, και να ζήσει σ’ ένα ωραίο σπίτι, στο οποίο τα παιδιά της δεν θα γνωρίσουν ποτέ τον τρόμο της ανέχειας, την ανάγκη να κρυφτούν από γονείς που καβγαδίζουν, και τον φόβο της τιμωρίας. Κι όταν γνωρίζει τον Φράνκι, πιστεύει ότι επιτέλους τα όνειρά της ίσως πραγματοποιηθούν.

Γεμάτο με τις χαρές και τους σπαραγμούς της οικογενειακής ζωής, το Αύριο θα είναι καλύτερο έχει μια απλότητα, μια τρυφερότητα και ένα χιούμορ που μόνο η Μπέτι Σμιθ θα μπορούσε να έχει γράψει.

      (Από την παρουσίαση του βιβλίου από τον εκδοτικό)

«Ακριβή μου ζωή» της Άλις Μονρό

Συγγραφέας: Alice Munro
Τίτλος πρωτοτύπου: Dear Life
Είδος έργου: Συλλογή διηγημάτων
1η έκδοση στην αγγλική γλώσσα: McClelland & Stewart, 2012
Ελληνικός τίτλος: Ακριβή μου ζωή
Αριθμός σελίδων: 328
ISBN: 978-618-03-4167-6
Μετάφραση: Σοφία Σκουλικάρη
Επιμέλεια: Πατρίτσια Καλαφατά
Εκδόσεις: Μεταίχμιο
Έτος 1ης έκδοσης στην παρούσα μορφή: 2024 (1η έκδοση 2014)

Η στιγμή που η ζωή μας αλλάζει για πάντα. Μια τυχαία συνάντηση, μια πράξη που δεν έγινε, ένα απλό γύρισμα της μοίρας. Στη νέα συλλογή διηγημάτων της Alice Munro, οι ήρωες είναι και πάλι άνθρωποι απλοί, καθημερινοί, με τα ψεγάδια και τα λάθη του ο καθένας, είναι εν ολίγοις, και αυτή τη φορά, εντελώς ανθρώπινοι. Ένας στρατιώτης που επιστρέφει στην πατρίδα από τον πόλεμο και αποφεύγει –με απροσδόκητο τρόπο και για ανεξήγητο λόγο– να δει τη μνηστή του. Μια πλούσια κληρονόμος που έρχεται αντιμέτωπη με τον εκβιασμό. Μια μητέρα που διαπράττει μοιχεία πλάι στο παραμελημένο παιδί της. Ένας πατέρας τσακισμένος από τις ενοχές.

Φωτισμένες από τη διορατικότητα και το απαράμιλλο αφηγηματικό χάρισμα της Καναδής νομπελίστα, οι «μικρές ζωές» των «μικρών» αυτών ανθρώπων, στο αγαπημένο της επαρχιακό σκηνικό γύρω από τη λίμνη Χέρον του Οντάριο και με τον ήχο του τρένου σχεδόν σταθερά στο βάθος, σαν μουσική υπόκρουση, αιφνιδιάζουν με την απρόσμενη, παράξενη, ενίοτε επικίνδυνη τροπή τους. Και στο τέλος της συλλογής, οι τέσσερις αυτοβιογραφικές ιστορίες, τέσσερα παραμύθια παιδικής ηλικίας που, σύμφωνα με τα λόγια της ίδιας της Μunro, είναι «τα πρώτα και τελευταία – και τα κοντινότερα – πράγματα που έχω να πω για τη δική μου ζωή».

      (Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)

Σκέψεις για τη ζωγραφική - Αντρέ Μπρετόν

«Το μάτι υπάρχει σε άγρια κατάσταση. Τα θαύματα της γης σε ύψος τριάντα μέτρων, τα θαύματα της θάλασσας σε βάθος τριάντα μέτρων, δεν έχουν άλλο μάρτυρα παρά το έκπληκτο μάτι, που για τα χρώματα ανάγει τα πάντα στο ουράνιο τόξο. Προεξάρχει στη σημαντική ανταλλαγή σημάτων που, φαίνεται, απαιτεί η ναυσιπλοΐα του πνεύματος. Αλλά ποιος θα ορθώσει την κλίμακα της οράσεως; Υπάρχει αυτό που είδα αρκετές φορές και αυτό που άλλοι όμοια μου είπαν ότι είδαν, αυτό που πιστεύω ότι μπορώ να αναγνωρίσω, είτε ενδιαφέρομαι είτε όχι, π.χ. την πρόσοψη της Όπερας των Παρισίων, ή ένα άλογο, ή τον ορίζοντα· υπάρχει κι αυτό που δεν είδα παρά μονάχα πολύ σπάνια και δεν διάλεξα πάντοτε να ξεχάσω, ή να μην ξεχάσω, ανάλογα με την περίπτωση· υπάρχει αυτό που μάταια κοίταξα και δεν τολμώ ποτέ να δω, που είναι ό,τι αγαπώ (όταν αυτό είναι μπροστά δεν βλέπω ούτε και τα υπόλοιπα)· υπάρχει αυτό που είδαν άλλοι, λένε πως είδαν, και από υποβολή καταφέρνουν ή δεν καταφέρνουν να με κάνουν να το δω· υπάρχει ακόμα αυτό που βλέπω διαφορετικά απ’ ό,τι βλέπουν όλοι οι άλλοι, κι ακόμα αυτό που αρχίζω να βλέπω και δεν είναι ορατό. Και αυτό δεν είναι όλο».

«Ερημιά» του Ευγένιου Ο' Νηλ

Συγγραφέας: Eugene O'Neill
Τίτλος πρωτοτύπου: Ah, Wilderness!
Είδος έργου: Θέατρο
Έτος πρεμιέρας: 1933
Ελληνικός τίτλος: Ερημιά
Αριθμός σελίδων: 192
ISBN: 978-960-606-277-3
Μετάφραση: Άρης Αλεξάνδρου
Εκδόσεις: Γκοβόστης
Έτος παρούσας έκδοσης: 2024

Η Ερημιά έκανε πρεμιέρα στο Μπροντγουέι στο Guild Theatre στις 2 Οκτωβρίου του 1933. Το έργο διαφοροποιείται από τα υπόλοιπα θεατρικά του Ο’ Νηλ ως προς το ότι έχει καλό τέλος για τον κεντρικό ήρωα και ως προς το ότι παρουσιάζει μια ευτυχισμένη οικογένεια της Αμερικής στο γύρισμα του αιώνα. Πρόκειται για το μοναδικό γνωστό έργο του Ο’ Νηλ με κωμικά και ρομαντικά στοιχεία.

Η οικογένεια Μίλλερ ζει στο Κονέκτικατ του Νέου Λονδίνου. Το ημερολόγιο γράφει 4 Ιουλίου του 1906. Ο δεκαεξάχρονος Ρίτσαρντ βρίσκεται στον δρόμο προς την ενηλικίωση. Ο αναγνώστης θα παρακολουθήσει τη φορτισμένη συναισθηματικά ιστορία ενός φαινομενικά απερίσκεπτου νέου.

      (Από την έκδοση)

Ο Ευγένιος Γκλάντστοουν Ο'Νηλ (16 Οκτωβρίου 1888 - 27 Νοεμβρίου 1953) ήταν ένας από τους μεγαλύτερους Αμερικανούς θεατρικούς συγγραφείς του 20ού αιώνα. Τέσσερα από τα θεατρικά του έργα τιμήθηκαν με Βραβείο Πούλιτζερ, ενώ ο ίδιος τιμήθηκε με Βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας το 1936. Ήταν ο πρώτος Αμερικανός δραματουργός που υιοθέτησε στο έργο του τις τεχνικές ρεαλισμού που είχαν χρησιμοποιήσει πριν από αυτόν ευρωπαίοι συγγραφείς όπως ο Άντον Τσέχωφ, ο Ερρίκος Ίψεν και ο Άουγκουστ Στρίντμπεργκ. Τα θεατρικά του ήταν από τα πρώτα που γράφτηκαν στην αμερικάνικη ιδιωματική διάλεκτο και πραγματεύονταν περιθωριοποιημένους χαρακτήρες που ενώ είναι βουτηγμένοι στη διαφθορά, πασχίζουν να διατηρήσουν όνειρα και φιλοδοξίες, φτάνοντας εντέλει σε απόγνωση. Τα έργα του χαρακτηρίζονται από τραγωδία και απαισιοδοξία, ενώ η μοναδική κωμωδία που έγραψε ήταν το Ερημιά!

«Τα ποιήματα» της Μαρίας Πολυδούρη

Συγγραφέας: Μαρία Πολυδούρη
Τίτλος έκδοσης: Τα ποιήματα
Είδος έργου: Ποίηση
Αριθμός σελίδων: 189
ISBN: 9789603296041
Εκδόσεις: Γράμματα
Έτος έκδοσης: 2001








Και τώρα κλείστε ερμητικά τις θύρες. Τελειώσαν
όλα. Να φύγουν κι οι στερνοί, να μείνω μοναχή μου.
Όλα δικά μου ήταν εδώ μέσα κι όλα μου λείψαν
κι έμεινε τόσο απίστευτα μοναχική η ψυχή μου.

Να φύγουν όλοι! Ακάλεστοι κι ας ήρθανε με δώρα.
Τίποτε δεν εταίριασε στην εξαίσια γυμνότη
που με τριγύριζε λαμπρή. Μεγαλειώδεις πλάνες,
που εμπρός τους με ταπείνωσαν, ικέτη και δεσμώτη.

Τώρα προφητικά σημαίνει η μυστική καμπάνα
του "Δείπνου". Ο Μέγας Φίλος μου μηνά τη θέλησή του
να 'ρθεί. Κι αν πάντοτε έλειπεν, όμως μες στην καρδιά μου,
άξια της πίστης μου, έφεγγε τρισάξια η θύμησή του.

Για τη μεγάλη αναμονήν ετοιμασία θ' αρχίσω.
Ζωντάνεψε στις φλέβες μου η ευγενική γενιά μου.
Τα χέρια μου της προσευχής, έτοιμα να συντρίψουν.
Φραγγέλιο η ασυμβίβαστη, περήφανη απονιά μου.

Κι έτσι θα νιώσω, με σεμνά χαμηλωμένα μάτια,
να πέφτει από το βάθρο του κι ένας θεός ωραίος,
που εύκολα με ψαλμούς λατρείας βασίλεψε, και μένει
ακόμα λαμπροστέφανος κι ανύποπτα μοιραίος.

Έρχεται! Ακούω που χτυπά πιο βιαστικά η καμπάνα.
Είμαι έτοιμη. Μονάχη της το τέλος αντικρίζει
πιο γρήγορα στον πόθο της η τραγική ψυχή μου,
αμφίβολη αν την πίστεψεν Αυτός που την γνωρίζει.

      (Από την Ηχώ στο χάος, 1929)

Περιεχόμενα:

Μικρό χρονολόγιο
Οι Τρίλιες που Σβήνουν
Hxώ στο Χάος
Aνέκδοτα Ποιήματα
Mεταφράσεις

Δύο όψεις ενός κόσμου, από τον Έντβαρντ Μουνκ

«Περπατούσα στο δρόμο με δύο φίλους, ο ήλιος βασίλευε. Αισθάνθηκα κάτι σαν αναπνοή μελαγχολίας. Ο ουρανός έγινε ξαφνικά κόκκινος σαν αίμα. Σταμάτησα, έγειρα πάνω στα κάγκελα, πεθαμένος από την κούραση. Κοίταξα τα φλογισμένα σύννεφα που έμοιαζαν με αίμα. Το φιορδ κι η πόλη ήταν σαν ένα μαύρο-μπλε ξίφος. Οι φίλοι μου συνέχισαν να περπατούν. Εγώ έμεινα εκεί. Έτρεμα από το άγχος, αισθανόμουν πως η φύση εδονείτο από μια ατέλειωτη κραυγή».

«Ο μυστικισμός είναι πάντοτε μέσα μας. Όσο τον ανακαλύπτεις, τόσο ανεξήγητος γίνεται. [...] Αυτή η σημαντική μυστικοπαθής όψη της ανθρώπινης φύσης, θα αποτελέσει την ελεύθερη έκφραση όλων των λεπτών αποχρώσεων που μέχρι τώρα ανήκαν στη σφαίρα της Υπόθεσης».

      Έντβαρντ Μουνκ (1863-1944)

Δύο από τους σημαντικότερους πίνακες του μεγάλου Νορβηγού καλλιτέχνη:

Η κραυγή (1893)

Madonna (1895)

(Τα αποσπάσματα έχουν αποδοθεί από την Εύα Ζόγκαρη στο βιβλίο της Ο ζωγράφος Edvard Munch, εκδ. Νεφέλη 1985)

«Περήφανη Καρδιά» της Περλ Μπακ

Το 1938 η Μπακ τιμήθηκε με το Βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας για τις πλούσιες και αληθώς επικές περιγραφές τής ζωής των χωρικών στην Κίνα, καθώς και για τα βιογραφικά της αριστουργήματα. (Από τον εκδότη)

Συγγραφέας: Pearl S. Buck
Τίτλος πρωτοτύπου: This Proud Heart
Είδος έργου: Μυθιστόρημα
1η έκδοση στην αγγλική γλώσσα: Reynal & Hitchcock, New York 1938
Ελληνικός τίτλος: Περήφανη Καρδιά
Αριθμός σελίδων: 480
ISBN: 978-960-606-255-1
Μετάφραση: Άρης Αλεξάνδρου
Εκδόσεις: Γκοβόστης
Έτος έκδοσης: 1990

Ένα μυθιστόρημα της Περλ Μπακ που δεν είναι «κινέζικο». Η Περήφανη Καρδιά είναι η ιστορία μιας Αμερικανίδας γλύπτριας, της Σουζάνας Γκέιλορντ, μιας ολοκληρωμένης γυναίκας και μιας καλλιτεχνικής ψυχής, που μονάχα μια Περλ Μπακ θα μπορούσε να συλλάβει το βαθύτερο νόημά της και να τη στήσει σαν μαρμάρινο άγαλμα, δουλεύοντας κι αυτή σαν την ηρωίδα της με το ένστικτο των δακτύλων.

Πρόκειται για την ψυχολογική σύγκρουση μιας γυναίκας, που βλέπει πως έχει να δώσει πολλά και δε βρίσκεται κανείς να τα δεχτεί, κι ενός άντρα που βλέπει πως δεν είναι για τη γυναίκα του. Είναι ακόμα −στο δεύτερο γάμο της− όταν διαπιστώνει πως ο έρωτας είναι τροχοπέδη για την καλλιτεχνική δημιουργία της.

Εδώ οι ήρωές της είναι σύγχρονοι Αμερικανοί, οι περισσότεροι καλλιτέχνες. Αν το Κάτω από το βλέμμα του Βούδα, είναι ένα πλατύ ποτάμι, που κυλάει αργά μέσα στις απέραντες πεδιάδες της Κίνας, η Περήφανη Καρδιά είναι ένας άγριος χείμαρρος, που χύνεται στην άσφαλτο της Νέας Υόρκης και του Παρισιού. Αυτή τη φορά η Μπακ έχει να κάνει με πολύπλοκες ανθρώπινες ψυχολογικές καταστάσεις και το βλέμμα της γίνεται διεισδυτικό, αναλυτικό, ένα βλέμμα που ξέρει να βρίσκει και να πλάθει τις σημαντικές λεπτομέρειες, που ξέρει να δημιουργεί τους ανθρώπους της "απ‘ τα μέσα προς τα έξω", πρώτα το σκελετό, ύστερα τη σάρκα τους, τα νεύρα τους και τελευταία τις πράξεις τους.

      (Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)

Νέα κυκλοφορία - «Κυκλαδοσύνη» της Μαριανίνας Βεντούρη

Συγγραφέας: Μαριανίνα Βεντούρη
Τίτλος πρωτοτύπου: Κυκλαδοσύνη
Είδος έργου: Ποίηση
Αριθμός σελίδων: 56
ISBN: 9789606946257
Εκδόσεις: Δρόμων
Έτος έκδοσης: 2024








ΠΡΟΣΕΥΧΗ

Πέτρινη και ξερική
Ξωτάρικη και στεγαδίσια
Σπαρτή κι αγριόφερνη
Ασπρισμένη με παχύ ασβέστη
Πηγαδινή
Κυματόεσσα αφρούσσα
Πάντα στο ανθρώπινο μέτρο
Αμίμητη στους αιώνες Κυκλαδοσύνη
Αμήν.

ΕΞΟΧΗ

Δίπλα μου άσπρο μάρμαρο
Κόρφος που μοσχοβόλησε
Της Αθηνάς Καρθαίας

Τα ξωκλήσια ξεκλείδωτα
-κανείς δεν το ξέρει-
Κι οι γκρεμνοί ολοκάθετοι

Γύρω οι πέτρες δρακόνυχα
Και τα δέντρα στοιχειά
Που αγαπήσαν παράφορα

Πα' στο τέλος η θάλασσα
Τ' ουρανού το ζωνάρι
Και στρίφωμα.

Νέα κυκλοφορία - «Ανρί Ματίς (1869-1954)» του Μιχάλη Λαζαρίδη

Συγγραφέας: Μιχάλης Λαζαρίδης
Τίτλος πρωτοτύπου: Ανρί Ματίς (1869-1954)
Είδος έργου: Βιογραφία
Αριθμός σελίδων: 135
ISBN: 978-960-01-2549-8
Επιμέλεια: Τέτη Παλαιοθόδωρου
Εκδόσεις: Gutenberg
Έτος έκδοσης: 2024

«Εάν η ιστορία μου ήταν να γραφεί πραγματικά από την αρχή μέχρι το τέλος, θα τους συνέπαιρνε όλους» (Ανρί Ματίς)

Ποιος είναι ο λόγος που μας συνεπαίρνει σήμερα η ζωγραφική του Ματίς; Ποια αλήθεια μάς ενώνει με το έργο του και ποια η ψυχική συγγένειά μας σήμερα; Βλέποντας τα έργα του Ματίς είναι σχεδόν αδύνατο να πω το πώς και για ποιον λόγο η τέχνη του μας γεμίζει με συναισθήματα. Είναι μήπως η ισορροπία των χρωμάτων που ικανοποιεί βασικές χορδές της δικής μας ισορροπίας στον κόσμο; Είναι το σχέδιο, απλό αλλά ουσιαστικό, που μας θυμίζει τη δική μας ύπαρξη; Είναι ο τρόπος γραφής και οι πινελιές, πολλές φορές απότομες και νευρικές, που μας φέρνουν νοσταλγικές θύμησες; Ίσως αυτές οι ξαφνικές πινελιές να μας θυμίζουν το ξαφνικό τέλος της ζωής. Και τελικά, ποιο το νόημα της ζωγραφικής αλλά και της ίδιας της ζωής; Ίσως είναι απλώς η παρουσία μας μέσα στον κόσμο, το πρωινό ξύπνημα στο δωμάτιο λουσμένο από φως, το πρωινό μας, τα φρούτα στο πιάτο και η παρουσία ενός μήλου, η παρουσία του ίδιου του ζωγραφικού έργου που μας βάζει στο προσκήνιο. Και οι ζωγραφισμένες εικόνες διαπερνούν τις σκέψεις, εμάς τους ίδιους και τη λογική, και δείχνουν την παρουσία μας στον κόσμο.

      (Από την έκδοση)

«Ένας Ηλιόπουλος ονόματι Ντίνος» του Ντίνου Ηλιόπουλου

Το βιβλίο αυτό είναι, πιθανότατα, εξαντλημένο, το προτείνουμε όμως για δύο κυρίως λόγους: ο ένας είναι πως είναι γραμμένο από τον ίδιο τον μεγάλο πρωταγωνιστή του θεάτρου και του κινηματογράφου και το άλλο η βαθιά καλλιέργεια του ανθρώπου Ντίνου Ηλιόπουλου, η ειλικρίνειά του και η ευγένεια που τον διέκρινε.

Φυσικά καθόλου δεν αποκλείεται να μπορεί να βρεθεί ακόμα το βιβλίο σε μικρότερα βιβλιοπωλεία ή σε παλαιοβιβλιοπωλεία. Κι αξίζει να διαβαστεί.

Συγγραφέας: Ντίνος Ηλιόπουλος
Τίτλος πρωτοτύπου: Ένας Ηλιόπουλος ονόματι Ντίνος
Είδος έργου: Αυτοβιογραφία
Αριθμός σελίδων: 272
ISBN: 9789602346266
Επιμέλεια: Φρίξος Ηλιάδης
Εκδόσεις: Άγκυρα
Έτος έκδοσης: 1999

Να είσαι κάτι το ’49 (όπου αναδείχτηκα) και να εξακολουθείς να είσαι κάτι το ’99, είναι επίσης κάτι! Μου το δείχνει η τρυφερότητα του κόσμου, των συναδέλφων μου, της κριτικής... Μου το δείχνουν οι δυο-τρεις γενιές που μεγάλωσα, που καταφθάνουν πάνω μου συγκινημένοι να τους μείνω κι άλλο παρών. Οι στενοί μου άγνωστοι του δρόμου, ο φοιτητής, το κοριτσόπουλο, ο φορτηγατζής, ο μηχανόβιος που ανάμεσα στο «γέρασε» που τους ξεφεύγει και το «δεν το έκανα επίτηδες» που τους απαντάω, με φέρνουν στην ηλικία τους, και με προσφωνούν «Ντίνο, Ντινάκο, Ντινάρα». Αν υπάρχει σ’ αυτό τον κόσμο μια μουσική πιο γλυκιά, δεν την έχω ακούσει!

      (Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)