Μια μελέτη του σημαντικού Ιταλού ελληνιστή Mario Vitti (1926-2023)
Συγγραφέας: Mario Vitti
Τίτλος πρωτοτύπου: Ο Κάλβος και η εποχή του
Είδος έργου: Λογοτεχνική και βιογραφική μελέτη
Πρόλογος: Mario Vitti
Εκδόσεις: Στιγμή
Έτος έκδοσης: 1995
Μέσα στους πιο ακλόνητους έρωτες, όπου με παρέσυρε η ελληνική ποίηση, μια θέση εντελώς ξεχωριστή ανήκει στον Ανδρέα Κάλβο. Δίχως να πάψει ο Σολωμός ούτε στιγμή να με σαγηνεύει με την περιπέτεια των αναζητήσεών του και με τα συγκλονιστικά αποσπάσματά του (από παιδί είχα μυηθεί στις απόλυτες αξίες της ποίησης, λίγο με τον Paul Valery, δώρο του νονού μου μόλις έπαψε να μου χαρίζει ποδήλατα και τρενάκια λίγο με τον Ungaretti - με μόνη ύπουλη χρονολογία τα πρώτα Fleurs du mal, που έδειχναν σε πόση απόσταση από τη Δύση μοχθούσε ο Σολωμός), το τελειωμένο και οριστικό έργο του Κάλβου, μάλιστα σφραγισμένο με το πείσμα της σιωπής, με έθελγε τόσο, ώστε από τον νεανικό θαυμασμό βρέθηκα από τη μια στιγμή στην άλλη μπλεγμένος στη μανιώδη αναζήτηση χειρογράφων του.
(Από τον πρόλογο της έκδοσης)
Navigation
Σάββατο 18 Φεβρουαρίου 2023
«Ποιήματα» του Ντύλαν Τόμας
Συγγραφέας: Dylan Thomas
Τίτλος ελληνικής έκδοσης: Ποιήματα
Είδος έργου: Ποίηση
Εισαγωγή - Μετάφραση: Λύντια Στεφάνου
Επιμέλεια: Αθηνά Σοκόλη
Εκδόσεις: Σοκόλης
Έτος έκδοσης: 2020
Η γνωριμία με την ποίηση του Ντύλαν Τόμας πηγαίνει μακριά πίσω στον χρόνο, όταν στην τελευταία τάξη του γυμνασίου βρέθηκα στο γνωστό σαν «πατάρι» καφενείο του Λουμίδη μαζί με μια παρέα συνομήλικων κοριτσιών που διάβαζαν ποίηση, κυρίως Ελύτη και Γκάτσο. Και οι δύο κάθονταν στο ίδιο πάντα τραπέζι κάθε μεσημέρι (μαζί με άλλους ποιητές, καλλιτέχνες, διανοούμενους) και μας είχαν δεχτεί στην παρέα τους. Στην Αθήνα είχαν αρχίσει να φτάνουν νέα βιβλία, τα πρώτα μετά τον πόλεμο -Έλιοτ, Λόρκα, Ντύλαν Τόμας- και, αν θυμάμαι καλά, χάρη στον Νίκο Γκάτσο είχα την τύχη να ρίξω μια ματιά στην τελευταία συλλογή του Ντύλαν Τόμας με τον τίτλο Deaths and Entrances (Θάνατοι και Είσοδοι). Ο Γκάτσος, όπως άλλωστε και ο Ελύτης, τον θεωρούσαν ισότιμο και, θα 'λεγα, πιο συγγενικό τους από τον Έλιοτ.
Παρ' όλους τους αναρίθμητους μιμητές του, ο Ντύλαν Τόμας δεν δημιούργησε «σχολή». Οι απομιμήσεις είχαν για στόχο την αναμφισβήτητα λαμπερή επιφάνεια και κατέληξαν σε σειριακές παραγωγές λεκτικών πυροτεχνημάτων. Όμως ο πυρήνας που συγκρατεί το καθένα απ' αυτά τα ποιήματα, η υπαρξιακή αιτία που νομιμοποιεί τον λόγο, έχει να κάνει με άλλα πράγματα. «Στάση ζωής» θα 'ταν ίσως δύο κατάλληλες λέξεις. [...] Στην περίπτωση του Τόμας και μερικών ακόμα ποιητών, η υπαρξιακή αιτία του λόγου βρίσκεται σε στενή σχέση με το κατά πόσο έχει φτάσει κάποιος στο σημείο εκείνο της τέλειας απογύμνωσης απ' όλα τα προσωπεία που μπορεί να θέσει υπό αίρεση τα πάντα: στο σημείο μηδέν, με όλους τους κινδύνους του, απ' όπου μερικοί κατορθώνουν να ξεκινήσουν για να «συστήσουν» ξανά τον κόσμο. (Λύντια Στεφάνου)
(Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)
***Ακόμα μια έκδοση αυτού του βιβλίου έχουμε παρουσιάσει εδώ. Ένα από τα σημαντικότερα ποιήματά του μπορείτε να διαβάσετε εδώ.
Τίτλος ελληνικής έκδοσης: Ποιήματα
Είδος έργου: Ποίηση
Εισαγωγή - Μετάφραση: Λύντια Στεφάνου
Επιμέλεια: Αθηνά Σοκόλη
Εκδόσεις: Σοκόλης
Έτος έκδοσης: 2020
Η γνωριμία με την ποίηση του Ντύλαν Τόμας πηγαίνει μακριά πίσω στον χρόνο, όταν στην τελευταία τάξη του γυμνασίου βρέθηκα στο γνωστό σαν «πατάρι» καφενείο του Λουμίδη μαζί με μια παρέα συνομήλικων κοριτσιών που διάβαζαν ποίηση, κυρίως Ελύτη και Γκάτσο. Και οι δύο κάθονταν στο ίδιο πάντα τραπέζι κάθε μεσημέρι (μαζί με άλλους ποιητές, καλλιτέχνες, διανοούμενους) και μας είχαν δεχτεί στην παρέα τους. Στην Αθήνα είχαν αρχίσει να φτάνουν νέα βιβλία, τα πρώτα μετά τον πόλεμο -Έλιοτ, Λόρκα, Ντύλαν Τόμας- και, αν θυμάμαι καλά, χάρη στον Νίκο Γκάτσο είχα την τύχη να ρίξω μια ματιά στην τελευταία συλλογή του Ντύλαν Τόμας με τον τίτλο Deaths and Entrances (Θάνατοι και Είσοδοι). Ο Γκάτσος, όπως άλλωστε και ο Ελύτης, τον θεωρούσαν ισότιμο και, θα 'λεγα, πιο συγγενικό τους από τον Έλιοτ.
Παρ' όλους τους αναρίθμητους μιμητές του, ο Ντύλαν Τόμας δεν δημιούργησε «σχολή». Οι απομιμήσεις είχαν για στόχο την αναμφισβήτητα λαμπερή επιφάνεια και κατέληξαν σε σειριακές παραγωγές λεκτικών πυροτεχνημάτων. Όμως ο πυρήνας που συγκρατεί το καθένα απ' αυτά τα ποιήματα, η υπαρξιακή αιτία που νομιμοποιεί τον λόγο, έχει να κάνει με άλλα πράγματα. «Στάση ζωής» θα 'ταν ίσως δύο κατάλληλες λέξεις. [...] Στην περίπτωση του Τόμας και μερικών ακόμα ποιητών, η υπαρξιακή αιτία του λόγου βρίσκεται σε στενή σχέση με το κατά πόσο έχει φτάσει κάποιος στο σημείο εκείνο της τέλειας απογύμνωσης απ' όλα τα προσωπεία που μπορεί να θέσει υπό αίρεση τα πάντα: στο σημείο μηδέν, με όλους τους κινδύνους του, απ' όπου μερικοί κατορθώνουν να ξεκινήσουν για να «συστήσουν» ξανά τον κόσμο. (Λύντια Στεφάνου)
(Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)
***Ακόμα μια έκδοση αυτού του βιβλίου έχουμε παρουσιάσει εδώ. Ένα από τα σημαντικότερα ποιήματά του μπορείτε να διαβάσετε εδώ.
Πέμπτη 16 Φεβρουαρίου 2023
«Αντι-Προδοσία» - ποίημα του Βάσκο Καμπράλ (1926-2005)
Η νύχτα ήρθε,
μεταμφιεσμένη σε μέρα,
και μου πρόσφερε το φως,
διάφανο όπως η Αυγή.
Όμως εγώ είπα όχι.
Μετά ήρθε ο όφις
μεταμφιεσμένος σε παρθένο
και μου πρόσφερε τα γυμνά της στήθη και τα χέρια.
Όμως εγώ είπα όχι.
Στο τέλος ήρθε ο Πιλάτος,
μεταμορφωμένος σε Χριστό,
και με μια φωνή ανθρώπινη και γλυκιά
είπε: "αν θελήσεις σου δίνω τον παράδεισο,
αλλά διηγήσου την ιστορία σου".
Όμως εγώ είπα όχι,
όχι, όχι, όχι!
Και συνέχισα Άνθρωπος!
Κι αυτοί συνέχισαν τα όρνεα του φόβου και της σιωπής.
(Μετάφραση από τα πορτογαλικά: Ηλίας Οικονομόπουλος. Από τη συλλογή A luta é a minha primavera (Ο αγώνας είναι η δική μου άνοιξη, 1981)
μεταμφιεσμένη σε μέρα,
και μου πρόσφερε το φως,
διάφανο όπως η Αυγή.
Όμως εγώ είπα όχι.
Μετά ήρθε ο όφις
μεταμφιεσμένος σε παρθένο
και μου πρόσφερε τα γυμνά της στήθη και τα χέρια.
Όμως εγώ είπα όχι.
Στο τέλος ήρθε ο Πιλάτος,
μεταμορφωμένος σε Χριστό,
και με μια φωνή ανθρώπινη και γλυκιά
είπε: "αν θελήσεις σου δίνω τον παράδεισο,
αλλά διηγήσου την ιστορία σου".
Όμως εγώ είπα όχι,
όχι, όχι, όχι!
Και συνέχισα Άνθρωπος!
Κι αυτοί συνέχισαν τα όρνεα του φόβου και της σιωπής.
(Μετάφραση από τα πορτογαλικά: Ηλίας Οικονομόπουλος. Από τη συλλογή A luta é a minha primavera (Ο αγώνας είναι η δική μου άνοιξη, 1981)
Τετάρτη 15 Φεβρουαρίου 2023
Από τον «Φάουστ» του Γκαίτε
Αχ! σπούδασα φιλοσοφία
και νομική και γιατρική,
και αλί μου και θεολογία
με κόπο και μ' επιμονή·
και να με εδώ με τόσα φώτα,
εγώ μωρός, όσο και πρώτα!
Με λένε μάγιστρο, ακόμα δόκτορα,
και σέρνω δέκα χρόνια τώρα
από τη μύτη εδώ κι εκεί
τους μαθητές μου — και το βλέπω δεν μπορεί
κανένας κάτι να γνωρίζει!
Λες την καρδιά μου αυτό φλογίζει.
Ναι, πιότερα ξέρω παρά όλοι μαζί,
γιατροί, δικηγόροι, παπάδες, σοφοί·
δισταγμοί, υποψίες δε με ταράζουν,
κόλασες, διάολοι δε με τρομάζουν —
έτσι όμως κι η χαρά μού είναι φευγάτη,
δεν το φαντάζομαι πως ξέρω κάτι
καλό στον κόσμο να το διδάξω,
να τον φωτίσω, να τον αλλάξω.
Ούτ' έχω δα καλά και πλούτο,
δόξα, τιμές στον κόσμο τούτο.
Μήτε σκυλί έτσι θα 'θελα να ζει!
Γι' αυτό έχω στη μαγεία παραδοθεί,
μήπως το πνεύμα το στόμα ανοίξει
κι η δύναμή του μη μου δείξει
κάποια μυστήρια, ώστε άλλο εδώ
να μην παιδεύουμαι να πω
ό,τι δεν ξέρω, να γνωρίσω τι
βαθιά τον κόσμο συγκρατεί,
κάθε αφορμή και σπόρο ν' αντικρίσω
και κούφια λόγια πια να μην πουλήσω.
Να 'βλεπες, φως του φεγγαριού,
τον πόνο μου στερνή φορά,
τις ώρες του μεσονυχτιού,
που εδώ σε πρόσμενα συχνά,
πώς σε βιβλία, χαρτιά σωρό
σύντροφο σ' είχα θλιβερό:
Αχ! να μπορούσα στις ψηλές
μ' εσέ ν' ανέβαινα κορφές,
με στοιχειά στα σπήλαια να πετούσα,
στο θάμπος σου λιβάδια να γυρνώ,
κάθε γνώσης τινάζοντας καπνό
στο δρόσος σου να ξαρρωστούσα!
(Μετάφραση: Κωστας Χατζοπουλος)
Στο περίφημο αυτό έργο της γερμανικής -αλλά και της παγκόσμιας- λογοτεχνίας έχουμε άλλη μία φορά αναφερθεί εδώ.
και νομική και γιατρική,
και αλί μου και θεολογία
με κόπο και μ' επιμονή·
και να με εδώ με τόσα φώτα,
εγώ μωρός, όσο και πρώτα!
Με λένε μάγιστρο, ακόμα δόκτορα,
και σέρνω δέκα χρόνια τώρα
από τη μύτη εδώ κι εκεί
τους μαθητές μου — και το βλέπω δεν μπορεί
κανένας κάτι να γνωρίζει!
Λες την καρδιά μου αυτό φλογίζει.
Ναι, πιότερα ξέρω παρά όλοι μαζί,
γιατροί, δικηγόροι, παπάδες, σοφοί·
δισταγμοί, υποψίες δε με ταράζουν,
κόλασες, διάολοι δε με τρομάζουν —
έτσι όμως κι η χαρά μού είναι φευγάτη,
δεν το φαντάζομαι πως ξέρω κάτι
καλό στον κόσμο να το διδάξω,
να τον φωτίσω, να τον αλλάξω.
Ούτ' έχω δα καλά και πλούτο,
δόξα, τιμές στον κόσμο τούτο.
Μήτε σκυλί έτσι θα 'θελα να ζει!
Γι' αυτό έχω στη μαγεία παραδοθεί,
μήπως το πνεύμα το στόμα ανοίξει
κι η δύναμή του μη μου δείξει
κάποια μυστήρια, ώστε άλλο εδώ
να μην παιδεύουμαι να πω
ό,τι δεν ξέρω, να γνωρίσω τι
βαθιά τον κόσμο συγκρατεί,
κάθε αφορμή και σπόρο ν' αντικρίσω
και κούφια λόγια πια να μην πουλήσω.
Να 'βλεπες, φως του φεγγαριού,
τον πόνο μου στερνή φορά,
τις ώρες του μεσονυχτιού,
που εδώ σε πρόσμενα συχνά,
πώς σε βιβλία, χαρτιά σωρό
σύντροφο σ' είχα θλιβερό:
Αχ! να μπορούσα στις ψηλές
μ' εσέ ν' ανέβαινα κορφές,
με στοιχειά στα σπήλαια να πετούσα,
στο θάμπος σου λιβάδια να γυρνώ,
κάθε γνώσης τινάζοντας καπνό
στο δρόσος σου να ξαρρωστούσα!
(Μετάφραση: Κωστας Χατζοπουλος)
Στο περίφημο αυτό έργο της γερμανικής -αλλά και της παγκόσμιας- λογοτεχνίας έχουμε άλλη μία φορά αναφερθεί εδώ.
Τρίτη 14 Φεβρουαρίου 2023
«Καλοκαιρινή νύχτα» - ποίημα του Άρνουλφ Όβερλαντ (1889-1968)
Ένα άστρο κινείται αργά
πάνω στα βάθη τ’ ουρανού
κι ο ύπνος σκιάζει το προσκεφάλι μου όπως τα δέντρα
τον άγιο κήπο.
Μια βάρκα αγκυροβόλησε και τα πανιά
χαμήλωσαν.
Πεθαίνοντας ξεψυχάει η μέρα πάνω στης θάλασσας
τον θρυμματισμένο καθρέφτη.
Ένα πουλί ξύπνησε στον κήπο –τραγουδάει όλη τη νύχτα
και γεμίζει με αιώνιους τόνους
το γαλανό στερέωμα.
Απ’ τ’ ανοιχτό παράθυρο έρχονται ζεστές ανάσες:
οι Σειρήνες πόσο ωραία μυρίζουν στου ονείρου
την ωχρή μέρα.
Ένα άστρο κινείται αργά,
αργά κινείται στ’ άπειρο
κι αυτή η ευλογημένη ώρα
δεν θα ξαναγυρίσει πια.
(Μετάφραση Γιώργου Χριστογιάννη, από το βιβλίο Νορβηγοί ποιητές, εκδόσεις Βιβλιοπωλείου της "Εστίας", 1985)
Πίνακας: Καλοκαιρινή νύχτα, 1899 (Harald Sohlberg, 1869-1935)
πάνω στα βάθη τ’ ουρανού
κι ο ύπνος σκιάζει το προσκεφάλι μου όπως τα δέντρα
τον άγιο κήπο.
Μια βάρκα αγκυροβόλησε και τα πανιά
χαμήλωσαν.
Πεθαίνοντας ξεψυχάει η μέρα πάνω στης θάλασσας
τον θρυμματισμένο καθρέφτη.
Ένα πουλί ξύπνησε στον κήπο –τραγουδάει όλη τη νύχτα
και γεμίζει με αιώνιους τόνους
το γαλανό στερέωμα.
Απ’ τ’ ανοιχτό παράθυρο έρχονται ζεστές ανάσες:
οι Σειρήνες πόσο ωραία μυρίζουν στου ονείρου
την ωχρή μέρα.
Ένα άστρο κινείται αργά,
αργά κινείται στ’ άπειρο
κι αυτή η ευλογημένη ώρα
δεν θα ξαναγυρίσει πια.
(Μετάφραση Γιώργου Χριστογιάννη, από το βιβλίο Νορβηγοί ποιητές, εκδόσεις Βιβλιοπωλείου της "Εστίας", 1985)
Πίνακας: Καλοκαιρινή νύχτα, 1899 (Harald Sohlberg, 1869-1935)
Δευτέρα 13 Φεβρουαρίου 2023
«Ανθρώπινο σκοτάδι» της Λιντί Σαλβέρ
Συγγραφέας: Lydie Salvayre
Τίτλος πρωτοτύπου: Tout homme est une nuit
Είδος έργου: Μυθιστόρημα
1η έκδοση στη γαλλική γλώσσα: Éditions du Seuil, 2017
Ελληνικός τίτλος: Ανθρώπινο σκοτάδι
Μετάφραση: Γιάννης Στρίγκος
Επιμέλεια: Ρουμπίνη Ποντικάκη
Εκδόσεις: Utopia
Έτος έκδοσης: 2021
Γνωρίζοντας πως του απομένει λίγος χρόνος ζωής, ένας νεαρός καθηγητής γαλλικής φιλολογίας επιλέγει να αφήσει τα πάντα πίσω του, αναζητώντας τη γαλήνη σε κάποιο ειδυλλιακό χωριό της νότιας Γαλλίας για να περάσει τις τελευταίες του ημέρες. Όμως τα εξωτερικά του χαρακτηριστικά, που προδίδουν τη διαφορετική του καταγωγή, καθώς και η εσωστρεφής συμπεριφορά του, στέκονται αρκετά για να προκαλέσουν πολύ σύντομα στους κατοίκους του χωριού αρχικά τη δυσπιστία και στη συνέχεια τις υποψίες ή ακόμη και το μίσος τους. Οι ντόπιοι αρχίζουν και βλέπουν στο πρόσωπό του τον «ξένο», τον «εισβολέα», την «απειλή», καθιστώντας τον έναν βολικό αποδιοπομπαίο τράγο, πάνω στον οποίο θα προβάλλουν τους φόβους και τις ανασφάλειές τους, τη συσσωρευμένη οργή που κουβαλούν μέσα τους εξ’ αιτίας ενός πολιτικού συστήματος το οποίο τους έχει απογοητεύσει. Η υπόκωφη ένταση και η υποσκάπτουσα βία θα αποκτήσουν στο πέρασμα των ημερών διαστάσεις που θα οδηγήσουν σ’ ένα αναπάντεχο τέλος.
Αποτυπώνοντας με απόλυτη διαύγεια τον παλμό των ημερών μας, η Lydie Salvayre, μέσω μιας αριστοτεχνικής μυθιστορηματικής φόρμας που διαθέτει όλα τα στοιχεία της αγωνίας και του σασπένς, καταγράφει τους μηχανισμούς της ξενοφοβίας καθώς και της ανόδου της ακροδεξιάς, η οποία χρησιμοποιεί ως εφαλτήριο τον λαϊκισμό, ποντάροντας στον φόβο και την άγνοια των ανθρώπων για να ανασύρει στην επιφάνεια το σκοτάδι που ελλοχεύει μέσα τους.
(Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)
Τίτλος πρωτοτύπου: Tout homme est une nuit
Είδος έργου: Μυθιστόρημα
1η έκδοση στη γαλλική γλώσσα: Éditions du Seuil, 2017
Ελληνικός τίτλος: Ανθρώπινο σκοτάδι
Μετάφραση: Γιάννης Στρίγκος
Επιμέλεια: Ρουμπίνη Ποντικάκη
Εκδόσεις: Utopia
Έτος έκδοσης: 2021
Γνωρίζοντας πως του απομένει λίγος χρόνος ζωής, ένας νεαρός καθηγητής γαλλικής φιλολογίας επιλέγει να αφήσει τα πάντα πίσω του, αναζητώντας τη γαλήνη σε κάποιο ειδυλλιακό χωριό της νότιας Γαλλίας για να περάσει τις τελευταίες του ημέρες. Όμως τα εξωτερικά του χαρακτηριστικά, που προδίδουν τη διαφορετική του καταγωγή, καθώς και η εσωστρεφής συμπεριφορά του, στέκονται αρκετά για να προκαλέσουν πολύ σύντομα στους κατοίκους του χωριού αρχικά τη δυσπιστία και στη συνέχεια τις υποψίες ή ακόμη και το μίσος τους. Οι ντόπιοι αρχίζουν και βλέπουν στο πρόσωπό του τον «ξένο», τον «εισβολέα», την «απειλή», καθιστώντας τον έναν βολικό αποδιοπομπαίο τράγο, πάνω στον οποίο θα προβάλλουν τους φόβους και τις ανασφάλειές τους, τη συσσωρευμένη οργή που κουβαλούν μέσα τους εξ’ αιτίας ενός πολιτικού συστήματος το οποίο τους έχει απογοητεύσει. Η υπόκωφη ένταση και η υποσκάπτουσα βία θα αποκτήσουν στο πέρασμα των ημερών διαστάσεις που θα οδηγήσουν σ’ ένα αναπάντεχο τέλος.
Αποτυπώνοντας με απόλυτη διαύγεια τον παλμό των ημερών μας, η Lydie Salvayre, μέσω μιας αριστοτεχνικής μυθιστορηματικής φόρμας που διαθέτει όλα τα στοιχεία της αγωνίας και του σασπένς, καταγράφει τους μηχανισμούς της ξενοφοβίας καθώς και της ανόδου της ακροδεξιάς, η οποία χρησιμοποιεί ως εφαλτήριο τον λαϊκισμό, ποντάροντας στον φόβο και την άγνοια των ανθρώπων για να ανασύρει στην επιφάνεια το σκοτάδι που ελλοχεύει μέσα τους.
(Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)
Κυριακή 12 Φεβρουαρίου 2023
Νέα κυκλοφορία - «Στον αριθμό 10 της οδού Ρουαγιάλ» της Κριστίν Γουελς
Συγγραφέας: Christine Wells
Τίτλος πρωτοτύπου: Sisters of the Resistance
Είδος έργου: Μυθιστόρημα
1η έκδοση στην αγγλική γλώσσα: William Morrow & Company, 2021
Ελληνικός τίτλος: Στον αριθμό 10 της οδού Ρουαγιάλ
Μετάφραση: Αναστασία Δεληγιάννη
Επιμέλεια: Ηρακλής Καρελίδης
Εκδόσεις: Μίνωας
Έτος έκδοσης: 2022
Παρίσι 1944: Ο πόλεμος οδεύει προς το τέλος του, όμως για τα μέλη της Αντίστασης στην κατεχόμενη Γαλλία είναι η πιο επικίνδυνη εποχή. Η νεαρή Γκάμπι Φουσέρ μισεί τους ναζί, αν και ως θυρωρός της πολυκατοικίας στο νούμερο 10 της οδού Ρουαγιάλ κάνει ό,τι μπορεί για να αποφύγει τη σύγκρουση – αντίθετα με την τολμηρή, μικρότερη αδερφή της, Υβέτ, που σε κάθε της βήμα μπλέκει σε μπελάδες.
Η Κατρίν Ντιόρ τις στρατολογεί στην Αντίσταση και τότε οι δυο αδερφές παρασύρονται στον προδοτικό κόσμο των κατασκόπων, των φυγάδων και της ίντριγκας. Ενώ η Γκάμπι ριψοκινδυνεύει τα πάντα για τον άντρα που κρύβει από τους ναζί, η Υβέτ πρέπει να αποφασίσει αν θα εμπιστευτεί έναν αινιγματικό διπλωμάτη που φαίνεται να υποψιάζεται την κρυφή της ιδιότητα. Ακόμα και το παραμικρό λάθος θα σημάνει τον θάνατο πολλών ανθρώπων…
Παρίσι 1947: Η Υβέτ επιστρέφει από τη Νέα Υόρκη για να ξαναβρεθεί με την Γκάμπι και να ξεκινήσει από την αρχή τη ζωή της ως μανεκέν του Ντιόρ, που φέρνει την επανάσταση στη μόδα με την καινούρια κολεξιόν. Όμως πρώτα πρέπει να ανακαλύψει την αλήθεια πίσω από τη φοβερή μοίρα της Κατρίν, ενώ η Γκάμπι ανακαλύπτει ότι η γενναιότητα δεν έχει ένα μόνο πρόσωπο, και ότι πάντοτε αξίζει να παλεύεις για την αγάπη.
(Από την παρουσίαση του βιβλίου στο οπισθόφυλλο)
Τίτλος πρωτοτύπου: Sisters of the Resistance
Είδος έργου: Μυθιστόρημα
1η έκδοση στην αγγλική γλώσσα: William Morrow & Company, 2021
Ελληνικός τίτλος: Στον αριθμό 10 της οδού Ρουαγιάλ
Μετάφραση: Αναστασία Δεληγιάννη
Επιμέλεια: Ηρακλής Καρελίδης
Εκδόσεις: Μίνωας
Έτος έκδοσης: 2022
Παρίσι 1944: Ο πόλεμος οδεύει προς το τέλος του, όμως για τα μέλη της Αντίστασης στην κατεχόμενη Γαλλία είναι η πιο επικίνδυνη εποχή. Η νεαρή Γκάμπι Φουσέρ μισεί τους ναζί, αν και ως θυρωρός της πολυκατοικίας στο νούμερο 10 της οδού Ρουαγιάλ κάνει ό,τι μπορεί για να αποφύγει τη σύγκρουση – αντίθετα με την τολμηρή, μικρότερη αδερφή της, Υβέτ, που σε κάθε της βήμα μπλέκει σε μπελάδες.
Η Κατρίν Ντιόρ τις στρατολογεί στην Αντίσταση και τότε οι δυο αδερφές παρασύρονται στον προδοτικό κόσμο των κατασκόπων, των φυγάδων και της ίντριγκας. Ενώ η Γκάμπι ριψοκινδυνεύει τα πάντα για τον άντρα που κρύβει από τους ναζί, η Υβέτ πρέπει να αποφασίσει αν θα εμπιστευτεί έναν αινιγματικό διπλωμάτη που φαίνεται να υποψιάζεται την κρυφή της ιδιότητα. Ακόμα και το παραμικρό λάθος θα σημάνει τον θάνατο πολλών ανθρώπων…
Παρίσι 1947: Η Υβέτ επιστρέφει από τη Νέα Υόρκη για να ξαναβρεθεί με την Γκάμπι και να ξεκινήσει από την αρχή τη ζωή της ως μανεκέν του Ντιόρ, που φέρνει την επανάσταση στη μόδα με την καινούρια κολεξιόν. Όμως πρώτα πρέπει να ανακαλύψει την αλήθεια πίσω από τη φοβερή μοίρα της Κατρίν, ενώ η Γκάμπι ανακαλύπτει ότι η γενναιότητα δεν έχει ένα μόνο πρόσωπο, και ότι πάντοτε αξίζει να παλεύεις για την αγάπη.
(Από την παρουσίαση του βιβλίου στο οπισθόφυλλο)
«Κατρακύλημα» - ποίημα του Τεύκρου Ανθία (1903-1968)
Κατρακύλημα
Όλο ξεπέφτεις –και ξεπέφτεις δίχως τέλος–
για τιποτένια πραγματάκια της ζωής.
(Είσαι παλιάτσος κι όμως δείχνεσαι για Οθέλος,
με τις αστείες προσωπίδες που φορείς).
Το ποιο φινάλε θάχει τέτια μια ιστορία,
το κατρακύλημά σου αυτό πού σε οδηγεί,
πάντα το σκέφτεσαι με πόνο και πικρία,
μα δε γιατρεύεις τέτια επίφοβη πληγή.
Πάντοτε λες : «Θαρθεί μια μέρα να ξεφύγω,
απ΄ των πραγμάτων το μηδέν να λυτρωθώ,
και με το πέρασμα του χρόνου, λίγο-λίγο,
κάπως ψηλά με περηφάνια να υψωθώ».
Κι όμως το χάος σα μαγνήτης σε τραβάει
και απειθάρχητος, στη σκέψη, πάντα ζεις,
το κατρακύλημα ποτές δε σταματάει,
για τιποτένια πραγματάκια της ζωής.
(Από τη συλλογή Τα σφυρίγματα του αλήτη, Αθήνα 1929)
Όλο ξεπέφτεις –και ξεπέφτεις δίχως τέλος–
για τιποτένια πραγματάκια της ζωής.
(Είσαι παλιάτσος κι όμως δείχνεσαι για Οθέλος,
με τις αστείες προσωπίδες που φορείς).
Το ποιο φινάλε θάχει τέτια μια ιστορία,
το κατρακύλημά σου αυτό πού σε οδηγεί,
πάντα το σκέφτεσαι με πόνο και πικρία,
μα δε γιατρεύεις τέτια επίφοβη πληγή.
Πάντοτε λες : «Θαρθεί μια μέρα να ξεφύγω,
απ΄ των πραγμάτων το μηδέν να λυτρωθώ,
και με το πέρασμα του χρόνου, λίγο-λίγο,
κάπως ψηλά με περηφάνια να υψωθώ».
Κι όμως το χάος σα μαγνήτης σε τραβάει
και απειθάρχητος, στη σκέψη, πάντα ζεις,
το κατρακύλημα ποτές δε σταματάει,
για τιποτένια πραγματάκια της ζωής.
(Από τη συλλογή Τα σφυρίγματα του αλήτη, Αθήνα 1929)
Παρασκευή 10 Φεβρουαρίου 2023
«Οι επτά θάνατοι της Έβελιν Χάρντκαστλ» του Στούαρτ Τέρτον
Ένα κλασικό βιβλίο μυστηρίου ξαναειπωμένο με τον τρόπο της γενιάς του Netflix
Συγγραφέας: Stuart Turton
Τίτλος πρωτοτύπου: The Seven Deaths of Evelyn Hardcastle
Είδος έργου: Αστυνομικό μυθιστόρημα
1η έκδοση στην αγγλική γλώσσα: Raven Books, 2018
Ελληνικός τίτλος: Οι επτά θάνατοι της Έβελιν Χάρντκαστλ
Μετάφραση: Θεόδωρος Τσαπακίδης
Επιμέλεια: Ειρήνη Χριστοπούλου
Εκδόσεις: Μεταίχμιο
Έτος έκδοσης: 2020
Στην αποψινή δεξίωση, κάποιος θα δολοφονηθεί. Δεν θα μοιάζει με φόνο κι έτσι ο ένοχος θα παραμείνει ασύλληπτος. Αν αποκαταστήσεις αυτή την αδικία θα σου δείξω την έξοδο.
Προοριζόταν για γιορτή, καταλήγει όμως σε τραγωδία. Ενώ στον ουρανό σκάνε πυροτεχνήματα, η Έβελιν Χαρντκάστλ σκοτώνεται. Δεν θα πεθάνει, όμως, μόνο μια φορά. Ώσπου να καταφέρει να εξιχνιάσει τον φόνο της ο Έιντεν -ένας από τους προσκεκλημένους στο πάρτι στο Μπλάκχιθ- η μέρα θα επαναλαμβάνεται, ξανά και ξανά. Και κάθε φορά, θα τελειώνει με τον ίδιο μοιραίο πυροβολισμό. Ο μόνος τρόπος να σπάσει ο κύκλος είναι ο εντοπισμός του δολοφόνου.
(Από τον εκδότη)
«Με τη συγγραφή του βιβλίου αυτού, ο πρωτοεμφανιζόμενος συγγραφέας Stuart Turton έβαλε ένα μεγάλο στοίχημα: να συνδυάσει τις γοτθικές ιστορίες τρόμου με τα σύγχρονα βιντεοπαιχνίδια. Κι αυτό, στήνοντας την πλοκή σε μια έπαυλη που θυμίζει σκηνικό υπό κατάρρευση της Άγκαθα Κρίστι. (...) Ενδιαφέρον πείραμα που απευθύνεται μάλλον στους λάτρεις του fantasy και των βιντεοπαιχνιδιών παρά στους αναγνώστες της κλασικής αστυνομικής λογοτεχνίας. Ίσως όμως να δείχνει μια έξοδο από την πολυφορεμένη συνταγή των αιμοσταγών σίριαλ κίλερ και των κοριτσιών που εκδικούνται τους μοχθηρούς συντρόφους τους». (Χίλντα Παπαδημητρίου, bookpress.gr 11/06/2020)
Συγγραφέας: Stuart Turton
Τίτλος πρωτοτύπου: The Seven Deaths of Evelyn Hardcastle
Είδος έργου: Αστυνομικό μυθιστόρημα
1η έκδοση στην αγγλική γλώσσα: Raven Books, 2018
Ελληνικός τίτλος: Οι επτά θάνατοι της Έβελιν Χάρντκαστλ
Μετάφραση: Θεόδωρος Τσαπακίδης
Επιμέλεια: Ειρήνη Χριστοπούλου
Εκδόσεις: Μεταίχμιο
Έτος έκδοσης: 2020
Στην αποψινή δεξίωση, κάποιος θα δολοφονηθεί. Δεν θα μοιάζει με φόνο κι έτσι ο ένοχος θα παραμείνει ασύλληπτος. Αν αποκαταστήσεις αυτή την αδικία θα σου δείξω την έξοδο.
Προοριζόταν για γιορτή, καταλήγει όμως σε τραγωδία. Ενώ στον ουρανό σκάνε πυροτεχνήματα, η Έβελιν Χαρντκάστλ σκοτώνεται. Δεν θα πεθάνει, όμως, μόνο μια φορά. Ώσπου να καταφέρει να εξιχνιάσει τον φόνο της ο Έιντεν -ένας από τους προσκεκλημένους στο πάρτι στο Μπλάκχιθ- η μέρα θα επαναλαμβάνεται, ξανά και ξανά. Και κάθε φορά, θα τελειώνει με τον ίδιο μοιραίο πυροβολισμό. Ο μόνος τρόπος να σπάσει ο κύκλος είναι ο εντοπισμός του δολοφόνου.
(Από τον εκδότη)
«Με τη συγγραφή του βιβλίου αυτού, ο πρωτοεμφανιζόμενος συγγραφέας Stuart Turton έβαλε ένα μεγάλο στοίχημα: να συνδυάσει τις γοτθικές ιστορίες τρόμου με τα σύγχρονα βιντεοπαιχνίδια. Κι αυτό, στήνοντας την πλοκή σε μια έπαυλη που θυμίζει σκηνικό υπό κατάρρευση της Άγκαθα Κρίστι. (...) Ενδιαφέρον πείραμα που απευθύνεται μάλλον στους λάτρεις του fantasy και των βιντεοπαιχνιδιών παρά στους αναγνώστες της κλασικής αστυνομικής λογοτεχνίας. Ίσως όμως να δείχνει μια έξοδο από την πολυφορεμένη συνταγή των αιμοσταγών σίριαλ κίλερ και των κοριτσιών που εκδικούνται τους μοχθηρούς συντρόφους τους». (Χίλντα Παπαδημητρίου, bookpress.gr 11/06/2020)
«Η πλήξη» του Αλμπέρτο Μοράβια
«Η πλήξη που προσπάθησα να περιγράψω στο βιβλίο μου είναι σίγουρα το προϊόν μιας συγκεκριμένης κοινωνίας. […] Στην ουσία, είναι το προϊόν μιας αποξένωσης. Δηλαδή, η διάρρηξη της σχέσης ανάμεσα στον άνθρωπο και στην πραγματικότητα”. (Αλμπέρτο Μοράβια, 1960)
Συγγραφέας: Alberto Moravia
Τίτλος πρωτοτύπου: La noia
Είδος έργου: Μυθιστόρημα
1η έκδοση στην ιταλική γλώσσα: Bompiani, Μιλάνο 1960
Ελληνικός τίτλος: Η πλήξη
Μετάφραση: Ελένη Τουλούπη
Επιμέλεια: Ιάσων Φιλίππου
Εκδόσεις: Ελληνικά Γράμματα
Έτος έκδοσης: 2020
Το κλασικό πλέον έργο του μεγάλου Ιταλού συγγραφέα, το οποίο γράφτηκε στα χρόνια που ακολούθησαν το τέλος του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Μια αξεπέραστη λογοτεχνική σπουδή σχετικά με τις ατέλειωτες διακυμάνσεις της ανθρώπινης συμπεριφοράς στο πλαίσιο της κατακερματισμένης, και συχνά διχασμένης, σύγχρονης κοινωνικής πραγματικότητας. Η πλήξη, η ιστορία ενός αποτυχημένου καλλιτέχνη, κακομαθημένου γόνου μιας εξαιρετικά εύπορης οικογένειας, ενός άνδρα που καταλήγει πλήρως παραδομένος στα κάλλη ενός νεαρού μοντέλου. Μια σαγηνευτική ιστορία που πραγματεύεται την πάντα περίπλοκη και απρόβλεπτη ισορροπία ανάμεσα στο χρήμα, στον σαρκικό έρωτα και στους κινδύνους που κρύβει η αχαλίνωτη ανδρική φύση. Ένα δυναμικό, συχνά ενοχλητικό ανάγνωσμα, το οποίο μελετά σε βάθος την παθολογία και τα αδιέξοδα του ατόμου στις σύγχρονες δυτικές κοινωνίες. Αναμφίβολα, ένα από τα αριστουργήματα του Αλμπέρτο Μοράβια, ο οποίος, όπως πολύ εύστοχα παρατηρεί ο Άντονι Μπέργκες, «πάντα προσπαθούσε να αποκαλύψει τις σκοτεινότερες, συναρπαστικότερες και κυρίως άγνωστες πτυχές της ανθρώπινης φύσης».
(Από την παρουσίαση του βιβλίου στο οπισθόφυλλο)
Συγγραφέας: Alberto Moravia
Τίτλος πρωτοτύπου: La noia
Είδος έργου: Μυθιστόρημα
1η έκδοση στην ιταλική γλώσσα: Bompiani, Μιλάνο 1960
Ελληνικός τίτλος: Η πλήξη
Μετάφραση: Ελένη Τουλούπη
Επιμέλεια: Ιάσων Φιλίππου
Εκδόσεις: Ελληνικά Γράμματα
Έτος έκδοσης: 2020
Το κλασικό πλέον έργο του μεγάλου Ιταλού συγγραφέα, το οποίο γράφτηκε στα χρόνια που ακολούθησαν το τέλος του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Μια αξεπέραστη λογοτεχνική σπουδή σχετικά με τις ατέλειωτες διακυμάνσεις της ανθρώπινης συμπεριφοράς στο πλαίσιο της κατακερματισμένης, και συχνά διχασμένης, σύγχρονης κοινωνικής πραγματικότητας. Η πλήξη, η ιστορία ενός αποτυχημένου καλλιτέχνη, κακομαθημένου γόνου μιας εξαιρετικά εύπορης οικογένειας, ενός άνδρα που καταλήγει πλήρως παραδομένος στα κάλλη ενός νεαρού μοντέλου. Μια σαγηνευτική ιστορία που πραγματεύεται την πάντα περίπλοκη και απρόβλεπτη ισορροπία ανάμεσα στο χρήμα, στον σαρκικό έρωτα και στους κινδύνους που κρύβει η αχαλίνωτη ανδρική φύση. Ένα δυναμικό, συχνά ενοχλητικό ανάγνωσμα, το οποίο μελετά σε βάθος την παθολογία και τα αδιέξοδα του ατόμου στις σύγχρονες δυτικές κοινωνίες. Αναμφίβολα, ένα από τα αριστουργήματα του Αλμπέρτο Μοράβια, ο οποίος, όπως πολύ εύστοχα παρατηρεί ο Άντονι Μπέργκες, «πάντα προσπαθούσε να αποκαλύψει τις σκοτεινότερες, συναρπαστικότερες και κυρίως άγνωστες πτυχές της ανθρώπινης φύσης».
(Από την παρουσίαση του βιβλίου στο οπισθόφυλλο)
Τρίτη 7 Φεβρουαρίου 2023
Ένα σχόλιο του Γιώργου Χειμωνά (1938-2000)
Είπα κάποτε ότι η τέχνη δεν είναι η πραγματικότητα. Πως η τέχνη είναι ένα σχόλιο πάνω στην πραγματικότητα, πως η πραγματικότητα δεν μπορεί να νοηθεί ως τετελεσμένη, αν δεν δευτερολογηθεί από ένα τέτοιο σχόλιο τέχνης. Θεωρώ αυτό το σχόλιο της τέχνης πολύ πιο πραγματικό από την ίδια την πραγματικότητα, γιατί ακριβώς αποκαλύπτει εκείνες τις κρυφές όσο και ουσιαστικές διεργασίες που αναπαράγουν συνεχώς την συγκινησιακή πραγματικότητα του ανθρώπου. Αυτή για την οποία μιλά κυρίως η τέχνη. Αυτή με την οποία αποκλειστικά υπάρχει ο άνθρωπος. Θεωρώ τον λόγο σαν ένα χαρισματικό όργανο, περισσότερο από όλα τα άλλα. Γιατί ακριβώς ο λόγος έχει τη δυνατότητα να συλλαμβάνει και να φανερώνει όλες τις δυνατές νοηματικές και συναισθηματικές αντηχήσεις που γεννά μέσα στο νου και την ψυχή του ανθρώπου η εμπειρία της ζωής. Εννοώ κάτι σαν την εξαίσια ακινησία της ζωγραφικής, ή τη δαιμονική κινητικότητα της μουσικής. Εννοώ ακριβώς ένα λόγο που είναι και ζωγραφική και μουσική και όλα όσα μπορεί να εκφράσει ο άνθρωπος. Κυρίως όσα δεν μπορεί.
Γιώργος Χειμωνάς, «Η βιογραφία της όρασής μου», από το περιοδικό Η λέξη, τχ. 163 (Μάιος-Ιούλιος 2001).
Γιώργος Χειμωνάς, «Η βιογραφία της όρασής μου», από το περιοδικό Η λέξη, τχ. 163 (Μάιος-Ιούλιος 2001).
Κυριακή 5 Φεβρουαρίου 2023
«Επικίνδυνος οίκτος» του Στέφαν Τσβάιχ
Αριστουργηματικό μυθιστόρημα που «δοκιμάζει» τον αναγνώστη με το αμείλικτο ερώτημα του τι θα έκανε στη θέση των ηρώων. Βαθύ συναίσθημα αλλά και σκληρά ερωτήματα. Συστήνεται.
Συγγραφέας: Stefan Zweig
Τίτλος πρωτοτύπου: Ungeduld des Herzens
Είδος έργου: Μυθιστόρημα
1η έκδοση στη γερμανική γλώσσα: 1939
Ελληνικός τίτλος: Επικίνδυνος οίκτος
Μετάφραση: Μιμίκα Κρανάκη
Επιμέλεια: Ματίνα Βασιλείου & Σταύρος Πετσόπουλος
Εκδόσεις: Άγρα
Έτος έκδοσης: 2012
Το μοναδικό μυθιστόρημα του Στέφαν Τσβάιχ περιγράφει σπαρακτικά τη βασανιστική προδοσία της τιμής και του έρωτα, με φόντο τη διάλυση της Αυστροουγγρικής Αυτοκρατορίας. Το μυθιστόρημα, γραμμένο τις παραμονές και υπό τη σκιά του επερχόμενου Δευτέρου Παγκοσμίου πολέμου, τοποθετείται στις παραμονές του Πρώτου Παγκοσμίου πολέμου και τελειώνει με τη σφαίρα που σκότωσε τον αρχιδούκα Φραγκίσκο Φερδινάνδο της Αυστρίας στο Σαράγεβο.
Οι ήρωες είναι οι αποσβολωμένοι θεατές της τραγωδίας τους, σύμβολα ενός παρακμιακού πολιτισμού που δεν μπορεί όμως να αντισταθεί στη διεγερτική χαρά ενός τελευταίου βαλς. Η πρόζα του Τσβάιχ, υπέροχη και εκλεπτυσμένη, μοιάζει με τα λείψανα αυτού του πολιτισμού που τον κατάπιε η τρέλα του 20ού αιώνα. Ο οίκτος παρουσιάζεται ως ένα επικίνδυνο συναίσθημα. Μια ημιπαράλυτη γυναίκα καταστρέφεται από τον υπερβάλλοντα οίκτο του περιβάλλοντός της ‒ του πατέρα, του γιατρού της και του αρραβωνιαστικού της.
(Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)
Συγγραφέας: Stefan Zweig
Τίτλος πρωτοτύπου: Ungeduld des Herzens
Είδος έργου: Μυθιστόρημα
1η έκδοση στη γερμανική γλώσσα: 1939
Ελληνικός τίτλος: Επικίνδυνος οίκτος
Μετάφραση: Μιμίκα Κρανάκη
Επιμέλεια: Ματίνα Βασιλείου & Σταύρος Πετσόπουλος
Εκδόσεις: Άγρα
Έτος έκδοσης: 2012
Το μοναδικό μυθιστόρημα του Στέφαν Τσβάιχ περιγράφει σπαρακτικά τη βασανιστική προδοσία της τιμής και του έρωτα, με φόντο τη διάλυση της Αυστροουγγρικής Αυτοκρατορίας. Το μυθιστόρημα, γραμμένο τις παραμονές και υπό τη σκιά του επερχόμενου Δευτέρου Παγκοσμίου πολέμου, τοποθετείται στις παραμονές του Πρώτου Παγκοσμίου πολέμου και τελειώνει με τη σφαίρα που σκότωσε τον αρχιδούκα Φραγκίσκο Φερδινάνδο της Αυστρίας στο Σαράγεβο.
Οι ήρωες είναι οι αποσβολωμένοι θεατές της τραγωδίας τους, σύμβολα ενός παρακμιακού πολιτισμού που δεν μπορεί όμως να αντισταθεί στη διεγερτική χαρά ενός τελευταίου βαλς. Η πρόζα του Τσβάιχ, υπέροχη και εκλεπτυσμένη, μοιάζει με τα λείψανα αυτού του πολιτισμού που τον κατάπιε η τρέλα του 20ού αιώνα. Ο οίκτος παρουσιάζεται ως ένα επικίνδυνο συναίσθημα. Μια ημιπαράλυτη γυναίκα καταστρέφεται από τον υπερβάλλοντα οίκτο του περιβάλλοντός της ‒ του πατέρα, του γιατρού της και του αρραβωνιαστικού της.
(Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)
Σάββατο 4 Φεβρουαρίου 2023
«Ευριπίδης σατυρικός» του Νίκου Χουρμουζιάδη
Συγγραφέας: Νίκος Χ. Χουρμουζιάδης
Τίτλος πρωτοτύπου: Ευριπίδης σατυρικός
Είδος έργου: Φιλολογία - Κλασική Γραμματεία
Επιμέλεια: Αιμίλιος Καλιακάτσος
Εκδόσεις: Στιγμή
Έτος έκδοσης: 1986
Καμιά έκπληξη δεν προκαλεί η διαπίστωση ότι η σατυρική παραγωγή του Ευριπίδη, όπως άλλωστε και η τραγική, χαρακτηρίζεται από κάποιες ανορθόδοξες τάσεις. Η ιδιότυπη σχέση του ποιητή με το συγκεκριμένο δραματικό είδος διαφαίνεται όχι μόνο στην αποδυνάμωσή του με αναιμικές συνθέσεις όπως ο χαριτωμένος Κύκλωπας, αλλά και στην υποκατάστασή του με διάτρητες τραγωδίες όπως η παραμυθική Άλκηστη. Και τα δύο αυτά έργα ανατρέπουν, ή οπωσδήποτε τροποποιούν, την εικόνα που συγκροτούμε και για την τραγωδία και για το σατυρικό δράμα από τα κατάλοιπα του Αισχύλου και του Σοφοκλή. Ωστόσο, μέσα σ' αυτά τα προβληματικά δείγματα ανιχνεύονται, όπως και στις τραγωδίες του Ευριπίδη, δραματουργικοί στόχοι και σκηνικές λειτουργίες που φωτίζουν τις ιδιομορφίες του, ενώ παράλληλα παρακολουθούνται οι αναζητήσεις του πέρα από τα συμβατικά όρια των δραματικών ειδών. Απόπειρες μιας τέτοιας ανίχνευσης αποτελούν τα τρία κεφάλαια του βιβλίου.
(Από την παρουσίαση της έκδοσης)
Περιεχόμενα
- ΠΡΟΛΟΓΟΣ
- ΕΥΡΙΠΙΔΗΣ Α-ΣΑΤΥΡΙΚΟΣ
- ΚΥΚΛΩΠΑΣ: ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΔΙΑΣΚΕΥΗΣ
- ΑΛΚΗΣΤΗ: ΤΟ "ΣΑΤΥΡΙΚΟ" ΤΕΛΟΣ
- ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ
- ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ
Τίτλος πρωτοτύπου: Ευριπίδης σατυρικός
Είδος έργου: Φιλολογία - Κλασική Γραμματεία
Επιμέλεια: Αιμίλιος Καλιακάτσος
Εκδόσεις: Στιγμή
Έτος έκδοσης: 1986
Καμιά έκπληξη δεν προκαλεί η διαπίστωση ότι η σατυρική παραγωγή του Ευριπίδη, όπως άλλωστε και η τραγική, χαρακτηρίζεται από κάποιες ανορθόδοξες τάσεις. Η ιδιότυπη σχέση του ποιητή με το συγκεκριμένο δραματικό είδος διαφαίνεται όχι μόνο στην αποδυνάμωσή του με αναιμικές συνθέσεις όπως ο χαριτωμένος Κύκλωπας, αλλά και στην υποκατάστασή του με διάτρητες τραγωδίες όπως η παραμυθική Άλκηστη. Και τα δύο αυτά έργα ανατρέπουν, ή οπωσδήποτε τροποποιούν, την εικόνα που συγκροτούμε και για την τραγωδία και για το σατυρικό δράμα από τα κατάλοιπα του Αισχύλου και του Σοφοκλή. Ωστόσο, μέσα σ' αυτά τα προβληματικά δείγματα ανιχνεύονται, όπως και στις τραγωδίες του Ευριπίδη, δραματουργικοί στόχοι και σκηνικές λειτουργίες που φωτίζουν τις ιδιομορφίες του, ενώ παράλληλα παρακολουθούνται οι αναζητήσεις του πέρα από τα συμβατικά όρια των δραματικών ειδών. Απόπειρες μιας τέτοιας ανίχνευσης αποτελούν τα τρία κεφάλαια του βιβλίου.
(Από την παρουσίαση της έκδοσης)
Περιεχόμενα
- ΠΡΟΛΟΓΟΣ
- ΕΥΡΙΠΙΔΗΣ Α-ΣΑΤΥΡΙΚΟΣ
- ΚΥΚΛΩΠΑΣ: ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΔΙΑΣΚΕΥΗΣ
- ΑΛΚΗΣΤΗ: ΤΟ "ΣΑΤΥΡΙΚΟ" ΤΕΛΟΣ
- ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ
- ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ
Παρασκευή 3 Φεβρουαρίου 2023
«Η ιδέα της Ευρώπης» του Τζωρτζ Στάινερ
Συγγραφέας: George Steiner
Τίτλος πρωτοτύπου: The Idea of Europe
Είδος έργου: Δοκίμιο
1η έκδοση στην αγγλική γλώσσα: Nexus Institute, 2004
Ελληνικός τίτλος: Η ιδέα της Ευρώπης
Μετάφραση: Θάνος Σαμαρτζής
Εκδόσεις: Δώμα
Έτος έκδοσης: 2021
Ένα φάντασμα πλανιέται πάνω από την Ευρώπη: το φάντασμα της ιστορικής παρακμής. Κυριαρχεί ο φόβος ότι η ώρα της Ευρώπης πέρασε, ότι τα αθάνατα επιτεύγματα του ευρωπαϊκού πολιτισμού δεν μπορούν πια να επαναληφθούν κι ότι πρέπει να συμφιλιωθούμε με τη σκέψη πως σε παγκόσμιο επίπεδο η Ευρώπη θα έχει εφεξής ρόλο δευτεραγωνιστικό, ή και κομπάρσου.
Στη διάλεξη αυτή, ένα απ’ τα τελευταία κείμενα που δημοσίευσε πριν το θάνατό του, ο Τζωρτζ Στάινερ επιχειρεί να «γειώσει» τη συζήτηση για το μέλλον της Ευρώπης ― να τη μεταφέρει από τους αιθέρες των μεγάλων ιδεών στο έδαφος της βιωμένης πραγματικότητας.
Τι ορίζει την Ευρώπη; ρωτά ο Στάινερ. Και απαντά: το καφενείο, αυτή η νέα αρχαία αγορά που χωρά τον διανοούμενο και τον πολιτικό μαζί με τον εργάτη και τον άστεγο· το εξημερωμένο και αχόρταγα περπατημένο τοπίο· η διαρκής παρουσία του παρελθόντος στους δημόσιους χώρους ―στους δρόμους, στις πλατείες, στις γέφυρες― και η συνακόλουθη, συχνά ασφυκτική, κυριαρχία της μνήμης· η ριζικά αντιφατική και γι’ αυτό ανεξάντλητα γόνιμη πρωτοκαθεδρία δύο πνευματικών παραδόσεων, της ελληνικής και της εβραϊκής· τέλος, η ιστορικά μοναδική αίσθηση του πεπερασμένου των ανθρώπινων επιδιώξεων και η αναγνώριση της καταστατικής τραγικότητας της ανθρώπινης συνθήκης.
Αρκούν αυτά, αναρωτιέται ο Στάινερ, για να παραμείνει η Ευρώπη μια ιδέα που διεγείρει την ψυχή και τη φαντασία; Ή μήπως είναι καταδικασμένη «να κατοικήσει στο μεγάλο μουσείο περασμένων ονείρων που ονομάζουμε ιστορία»;
«Είναι ζωτικής σημασίας για την Ευρώπη να διατρανώσει ορισμένες εξάρσεις της ψυχής, τις οποίες ο εξαμερικανισμός του πλανήτη ―με όλα του τα πλούτη και όλη του την απλοχεριά― έχει ρίξει στο σκοτάδι, ορισμένα ιδανικά συνδεόμενα με τη σχόλη, την ιδιωτικότητα, τον αναρχικό ατομικισμό, τα οποία σχεδόν πνίγονται μέσα στην επιδεικτική κατανάλωση και την ομοιομορφία του αμερικανικού μοντέλου. Εμείς, τα συχνά κουρασμένα, διαιρεμένα, αποπροσανατολισμένα τέκνα της Αθήνας και της Ιερουσαλήμ, θα μπορούσαμε να επιστρέψουμε στην πίστη ότι τον "ανεξέταστο βίο" όντως δεν έχει αξία να τον ζήσουμε».
(Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)
Τίτλος πρωτοτύπου: The Idea of Europe
Είδος έργου: Δοκίμιο
1η έκδοση στην αγγλική γλώσσα: Nexus Institute, 2004
Ελληνικός τίτλος: Η ιδέα της Ευρώπης
Μετάφραση: Θάνος Σαμαρτζής
Εκδόσεις: Δώμα
Έτος έκδοσης: 2021
Ένα φάντασμα πλανιέται πάνω από την Ευρώπη: το φάντασμα της ιστορικής παρακμής. Κυριαρχεί ο φόβος ότι η ώρα της Ευρώπης πέρασε, ότι τα αθάνατα επιτεύγματα του ευρωπαϊκού πολιτισμού δεν μπορούν πια να επαναληφθούν κι ότι πρέπει να συμφιλιωθούμε με τη σκέψη πως σε παγκόσμιο επίπεδο η Ευρώπη θα έχει εφεξής ρόλο δευτεραγωνιστικό, ή και κομπάρσου.
Στη διάλεξη αυτή, ένα απ’ τα τελευταία κείμενα που δημοσίευσε πριν το θάνατό του, ο Τζωρτζ Στάινερ επιχειρεί να «γειώσει» τη συζήτηση για το μέλλον της Ευρώπης ― να τη μεταφέρει από τους αιθέρες των μεγάλων ιδεών στο έδαφος της βιωμένης πραγματικότητας.
Τι ορίζει την Ευρώπη; ρωτά ο Στάινερ. Και απαντά: το καφενείο, αυτή η νέα αρχαία αγορά που χωρά τον διανοούμενο και τον πολιτικό μαζί με τον εργάτη και τον άστεγο· το εξημερωμένο και αχόρταγα περπατημένο τοπίο· η διαρκής παρουσία του παρελθόντος στους δημόσιους χώρους ―στους δρόμους, στις πλατείες, στις γέφυρες― και η συνακόλουθη, συχνά ασφυκτική, κυριαρχία της μνήμης· η ριζικά αντιφατική και γι’ αυτό ανεξάντλητα γόνιμη πρωτοκαθεδρία δύο πνευματικών παραδόσεων, της ελληνικής και της εβραϊκής· τέλος, η ιστορικά μοναδική αίσθηση του πεπερασμένου των ανθρώπινων επιδιώξεων και η αναγνώριση της καταστατικής τραγικότητας της ανθρώπινης συνθήκης.
Αρκούν αυτά, αναρωτιέται ο Στάινερ, για να παραμείνει η Ευρώπη μια ιδέα που διεγείρει την ψυχή και τη φαντασία; Ή μήπως είναι καταδικασμένη «να κατοικήσει στο μεγάλο μουσείο περασμένων ονείρων που ονομάζουμε ιστορία»;
«Είναι ζωτικής σημασίας για την Ευρώπη να διατρανώσει ορισμένες εξάρσεις της ψυχής, τις οποίες ο εξαμερικανισμός του πλανήτη ―με όλα του τα πλούτη και όλη του την απλοχεριά― έχει ρίξει στο σκοτάδι, ορισμένα ιδανικά συνδεόμενα με τη σχόλη, την ιδιωτικότητα, τον αναρχικό ατομικισμό, τα οποία σχεδόν πνίγονται μέσα στην επιδεικτική κατανάλωση και την ομοιομορφία του αμερικανικού μοντέλου. Εμείς, τα συχνά κουρασμένα, διαιρεμένα, αποπροσανατολισμένα τέκνα της Αθήνας και της Ιερουσαλήμ, θα μπορούσαμε να επιστρέψουμε στην πίστη ότι τον "ανεξέταστο βίο" όντως δεν έχει αξία να τον ζήσουμε».
(Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)
Τετάρτη 1 Φεβρουαρίου 2023
«Το σπίτι της όχθης» της Δάφνης Ντι Μωριέ
Συγγραφέας: Daphne du Maurier
Τίτλος πρωτοτύπου: The House on the Strand
Είδος έργου: Μυθιστόρημα
1η έκδοση στην αγγλική γλώσσα: Victor Gollancz, 1969
Ελληνικός τίτλος: Το σπίτι της όχθης
Μετάφραση - Πρόλογος: Μπέσση Λιβανού
Επιμέλεια: Ελένη Μαρτζούκου
Εκδόσεις: Καστανιώτης
Έτος έκδοσης: 1999
Καλοκαίρι στην Κορνουάλλη και ο Ρίτσαρντ Γιανγκ έρχεται να κάνει διακοπές στο Κιλμάρθ, στο σπίτι του φίλου του Μάγκνους Λέιν. O Μάγκνους, που είναι βιοφυσικός, έχει εφεύρει μια ουσία με μαγικές ιδιότητες, την οποία πείθει τον Ρίτσαρντ να δοκιμάσει. Όταν ο Ρίτσαρντ Γιανγκ πάρει την ουσία, θα μεταφερθεί στο δέκατο τέταρτο αιώνα. Έχοντας οδηγό έναν μυστηριώδη καβαλάρη, τον Ρότζερ Κιλμέρθ, θα βρεθεί μπλεγμένος σ' έναν σκοτεινό, τρομακτικό, βίαιο, μα συνάμα γοητευτικό κόσμο. Θα ζήσει μηχανορραφίες, μοιχείες, δολοφονίες, διαπομπεύσεις, έρωτες και πάθη. Κι όσο η εξάρτησή του από την ουσία θα μεγαλώνει, τόσο θα μεγαλώνει η αποστροφή για το δικό του κόσμο, αυτόν του εικοστού αιώνα. H εύθραυστη παρουσία της όμορφης Ιζόλντα, της γυναίκας που μένει στο σπίτι της όχθης, είναι καταλυτική. H γυναίκα του Ρίτσαρντ, τα παιδιά, η δουλειά, ακόμα και το μέλλον του, όλα θα χάσουν τη σημασία τους κι εκείνος θα αρχίσει να αμφιβάλλει για το ποιος είναι στ' αλήθεια, μήπως είναι φάντασμα σ' εκείνον τον άλλο κόσμο, που μέσα του αφήνεται να βυθιστεί όλο και περισσότερο, αψηφώντας το θανάσιμο κίνδυνο που μοιάζει να τον τυλίγει απειλητικά σαν ιστός αράχνης.
(Από την παρουσίαση της έκδοσης)
Τίτλος πρωτοτύπου: The House on the Strand
Είδος έργου: Μυθιστόρημα
1η έκδοση στην αγγλική γλώσσα: Victor Gollancz, 1969
Ελληνικός τίτλος: Το σπίτι της όχθης
Μετάφραση - Πρόλογος: Μπέσση Λιβανού
Επιμέλεια: Ελένη Μαρτζούκου
Εκδόσεις: Καστανιώτης
Έτος έκδοσης: 1999
Καλοκαίρι στην Κορνουάλλη και ο Ρίτσαρντ Γιανγκ έρχεται να κάνει διακοπές στο Κιλμάρθ, στο σπίτι του φίλου του Μάγκνους Λέιν. O Μάγκνους, που είναι βιοφυσικός, έχει εφεύρει μια ουσία με μαγικές ιδιότητες, την οποία πείθει τον Ρίτσαρντ να δοκιμάσει. Όταν ο Ρίτσαρντ Γιανγκ πάρει την ουσία, θα μεταφερθεί στο δέκατο τέταρτο αιώνα. Έχοντας οδηγό έναν μυστηριώδη καβαλάρη, τον Ρότζερ Κιλμέρθ, θα βρεθεί μπλεγμένος σ' έναν σκοτεινό, τρομακτικό, βίαιο, μα συνάμα γοητευτικό κόσμο. Θα ζήσει μηχανορραφίες, μοιχείες, δολοφονίες, διαπομπεύσεις, έρωτες και πάθη. Κι όσο η εξάρτησή του από την ουσία θα μεγαλώνει, τόσο θα μεγαλώνει η αποστροφή για το δικό του κόσμο, αυτόν του εικοστού αιώνα. H εύθραυστη παρουσία της όμορφης Ιζόλντα, της γυναίκας που μένει στο σπίτι της όχθης, είναι καταλυτική. H γυναίκα του Ρίτσαρντ, τα παιδιά, η δουλειά, ακόμα και το μέλλον του, όλα θα χάσουν τη σημασία τους κι εκείνος θα αρχίσει να αμφιβάλλει για το ποιος είναι στ' αλήθεια, μήπως είναι φάντασμα σ' εκείνον τον άλλο κόσμο, που μέσα του αφήνεται να βυθιστεί όλο και περισσότερο, αψηφώντας το θανάσιμο κίνδυνο που μοιάζει να τον τυλίγει απειλητικά σαν ιστός αράχνης.
(Από την παρουσίαση της έκδοσης)
Δευτέρα 30 Ιανουαρίου 2023
Νέα κυκλοφορία - «Οι Έλληνες: Μια παγκόσμια ιστορία» του Ρόντερικ Μπίτον
Συγγραφέας: Roderick Beaton
Τίτλος πρωτοτύπου: The Greeks: A Global History
Είδος έργου: Ιστορία και πολιτισμός
1η έκδοση στην αγγλική γλώσσα: Basic Books, 2021
Ελληνικός τίτλος: Οι Έλληνες: Μια παγκόσμια ιστορία
Μετάφραση: Μενέλαος Αστερίου
Επιμέλεια: Γιώργος Ανδρικόπουλος
Εκδόσεις: Πατάκης
Έτος έκδοσης: 2022
Το βιβλίο αυτό αφηγείται την ιστορία του πολιτισμού που συνέβαλε περισσότερο από οποιονδήποτε άλλον στον τρόπο με τον οποίο ζούμε σήμερα στη Δύση. Μας ταξιδεύει σε όλη την υδρόγειο και σε τέσσερις χιλιετίες, από τους αρχαιολογικούς θησαυρούς του Αιγαίου της Εποχής του Χαλκού και από τους μύθους για θεούς και ήρωες έως τις σημερινές πολιτικές εξελίξεις στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αυτή η πορεία είναι μια ιστορία επινοήσεων, όπως του αλφαβήτου, της φιλοσοφίας και της επιστήμης, αλλά και επανεπινοήσεων, καθώς οι Έλληνες πάντα προσαρμόζονταν σε καταστροφικές αλλαγές και έβρισκαν νέους τρόπους να επιβιώνουν και να βάζουν τη σφραγίδα τους στον κόσμο γύρω τους, ακόμη και σήμερα μέσω της ελληνικής διασποράς στις πέντε ηπείρους.
(Από την έκδοση)
«Η μακρά ιστορία των Ελλήνων είναι σίγουρα μια από τις πλουσιότερες, αν όχι η πλουσιότερη, σε όλη την παγκόσμια ιστορία. Τούτο το βιβλίο υποστηρίζει, μεταξύ άλλων, ότι αυτή η ιστορία δεν αφορά μόνο τους Έλληνες, αλλά είναι μια ιστορία για τον κόσμο. Όπως έλεγε με περιεκτικό και ωραίο τρόπο ο καταξιωμένος συγγραφέας και ηθοποιός Στίβεν Φράυ για τη διακοσιοστή επέτειο της Ελληνικής Επανάστασης στις 25 Μαρτίου 2021, «Η Ελλάδα δε θα οφείλει ποτέ στον κόσμο τόσα όσα οφείλει ο υπόλοιπος κόσμος στην Ελλάδα». Όμως ελαχιστότατοι άνθρωποι σε όλον τον κόσμο εκτιμούν σωστά αυτό το γεγονός. Ακόμη και αν το εκτιμούν, μπορεί να μην κατανοούν πλήρως το πώς και το γιατί. Για να το κατανοήσουμε αυτό, δεν αρκεί να επαναλαμβάνουμε την παλιά ρήση για τους «αρχαίους προγόνους». Πράγματι δεν αρκεί ούτε απλώς να τιμούμε και να μελετούμε τον πολιτισμό της «κλασικής αρχαιότητας», αν απομονώνουμε αυτή την περίοδο της ελληνικής ιστορίας από την πολύ μεγαλύτερη αφήγηση της οποίας αποτελεί μέρος». (Roderick Beaton)
Τίτλος πρωτοτύπου: The Greeks: A Global History
Είδος έργου: Ιστορία και πολιτισμός
1η έκδοση στην αγγλική γλώσσα: Basic Books, 2021
Ελληνικός τίτλος: Οι Έλληνες: Μια παγκόσμια ιστορία
Μετάφραση: Μενέλαος Αστερίου
Επιμέλεια: Γιώργος Ανδρικόπουλος
Εκδόσεις: Πατάκης
Έτος έκδοσης: 2022
Το βιβλίο αυτό αφηγείται την ιστορία του πολιτισμού που συνέβαλε περισσότερο από οποιονδήποτε άλλον στον τρόπο με τον οποίο ζούμε σήμερα στη Δύση. Μας ταξιδεύει σε όλη την υδρόγειο και σε τέσσερις χιλιετίες, από τους αρχαιολογικούς θησαυρούς του Αιγαίου της Εποχής του Χαλκού και από τους μύθους για θεούς και ήρωες έως τις σημερινές πολιτικές εξελίξεις στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αυτή η πορεία είναι μια ιστορία επινοήσεων, όπως του αλφαβήτου, της φιλοσοφίας και της επιστήμης, αλλά και επανεπινοήσεων, καθώς οι Έλληνες πάντα προσαρμόζονταν σε καταστροφικές αλλαγές και έβρισκαν νέους τρόπους να επιβιώνουν και να βάζουν τη σφραγίδα τους στον κόσμο γύρω τους, ακόμη και σήμερα μέσω της ελληνικής διασποράς στις πέντε ηπείρους.
(Από την έκδοση)
«Η μακρά ιστορία των Ελλήνων είναι σίγουρα μια από τις πλουσιότερες, αν όχι η πλουσιότερη, σε όλη την παγκόσμια ιστορία. Τούτο το βιβλίο υποστηρίζει, μεταξύ άλλων, ότι αυτή η ιστορία δεν αφορά μόνο τους Έλληνες, αλλά είναι μια ιστορία για τον κόσμο. Όπως έλεγε με περιεκτικό και ωραίο τρόπο ο καταξιωμένος συγγραφέας και ηθοποιός Στίβεν Φράυ για τη διακοσιοστή επέτειο της Ελληνικής Επανάστασης στις 25 Μαρτίου 2021, «Η Ελλάδα δε θα οφείλει ποτέ στον κόσμο τόσα όσα οφείλει ο υπόλοιπος κόσμος στην Ελλάδα». Όμως ελαχιστότατοι άνθρωποι σε όλον τον κόσμο εκτιμούν σωστά αυτό το γεγονός. Ακόμη και αν το εκτιμούν, μπορεί να μην κατανοούν πλήρως το πώς και το γιατί. Για να το κατανοήσουμε αυτό, δεν αρκεί να επαναλαμβάνουμε την παλιά ρήση για τους «αρχαίους προγόνους». Πράγματι δεν αρκεί ούτε απλώς να τιμούμε και να μελετούμε τον πολιτισμό της «κλασικής αρχαιότητας», αν απομονώνουμε αυτή την περίοδο της ελληνικής ιστορίας από την πολύ μεγαλύτερη αφήγηση της οποίας αποτελεί μέρος». (Roderick Beaton)
Κυριακή 29 Ιανουαρίου 2023
«Όλα τα χαμένα» της Βασιλικής Πέτσα
Συγγραφέας: Βασιλική Πέτσα
Τίτλος πρωτοτύπου: Όλα τα χαμένα
Είδος έργου: Συλλογή διηγημάτων
Εκδόσεις: Πόλις
Έτος έκδοσης: 2012
Οχτώ ιστορίες καθημερινές, για τις διαψεύσεις και τις μικρές χαρές, για τον έρωτα που τελείωσε, για την ασθένεια, τον θάνατο, τη ζήλια, για τον ηλικιωμένο που χάνει την αξιοπρέπειά του. Οι ήρωες των διηγημάτων δοκιμάζονται και κρίνονται για τις επιλογές τους, μένοντας αντιμέτωποι με τις ανεπάρκειες, τα αδιέξοδα και τις ματαιώσεις τους, με ό,τι τους κάνει τρωτούς, με ό,τι εξυψώνεται, τελικά, σε κοινό τόπο της ανθρώπινης μοίρας.
Με προσέγγιση νηφάλια, με συμπάθεια και αίσθημα δικαίου για τα ανθρώπινα, η Βασιλική Πέτσα διεισδύει στον μικρόκοσμο των ηρώων, καταδύεται στο σύμπαν των αναμνήσεων και καταγράφει χειρονομίες και βλέμματα, λόγια και σιωπές, κάποτε με ειρωνεία, κάποτε με χιούμορ, ακολουθώντας την ανεπαίσθητη αλλά σημαίνουσα ανθρώπινη ανάσα.
Σε αυτή τη συλλογή διηγημάτων «ο χαμένος δεν τα παίρνει όλα», μέσα όμως από τη συνάντηση με την απώλεια, ακόμα και αν αποδεικνύεται κατώτερος των περιστάσεων -ή ίσως ακριβώς γι' αυτό-, κερδίζει τελικά τον ίδιο τον εαυτό του.
(Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)
**Πληροφορίες για τη συγγραφέα στο Βιβλιοnet.
Τίτλος πρωτοτύπου: Όλα τα χαμένα
Είδος έργου: Συλλογή διηγημάτων
Εκδόσεις: Πόλις
Έτος έκδοσης: 2012
Οχτώ ιστορίες καθημερινές, για τις διαψεύσεις και τις μικρές χαρές, για τον έρωτα που τελείωσε, για την ασθένεια, τον θάνατο, τη ζήλια, για τον ηλικιωμένο που χάνει την αξιοπρέπειά του. Οι ήρωες των διηγημάτων δοκιμάζονται και κρίνονται για τις επιλογές τους, μένοντας αντιμέτωποι με τις ανεπάρκειες, τα αδιέξοδα και τις ματαιώσεις τους, με ό,τι τους κάνει τρωτούς, με ό,τι εξυψώνεται, τελικά, σε κοινό τόπο της ανθρώπινης μοίρας.
Με προσέγγιση νηφάλια, με συμπάθεια και αίσθημα δικαίου για τα ανθρώπινα, η Βασιλική Πέτσα διεισδύει στον μικρόκοσμο των ηρώων, καταδύεται στο σύμπαν των αναμνήσεων και καταγράφει χειρονομίες και βλέμματα, λόγια και σιωπές, κάποτε με ειρωνεία, κάποτε με χιούμορ, ακολουθώντας την ανεπαίσθητη αλλά σημαίνουσα ανθρώπινη ανάσα.
Σε αυτή τη συλλογή διηγημάτων «ο χαμένος δεν τα παίρνει όλα», μέσα όμως από τη συνάντηση με την απώλεια, ακόμα και αν αποδεικνύεται κατώτερος των περιστάσεων -ή ίσως ακριβώς γι' αυτό-, κερδίζει τελικά τον ίδιο τον εαυτό του.
(Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)
**Πληροφορίες για τη συγγραφέα στο Βιβλιοnet.
Παρασκευή 27 Ιανουαρίου 2023
«Τα όνειρα είναι κάτι το ιερό» - από διήγημα του Πήτερ Φίλιπς (1920-2012)
[...] «Έχεις στενά όρια σκέψης, Νελπάρ», μου είπε σιγανά. «Τα εξωστρεφή μάτια σου είναι τυφλά στις ωδίνες της δημιουργίας· για σένα τα κρυστάλλινα άστρα είναι φτηνές πούλιες στο φουστάνι μιας πόρνης. Και χλευάζεις τον ευλογημένο παραλογισμό που θα μπορούσε να κάνει τη ζωή κάτι παραπάνω από το απλό σύρσιμο ενός ζώου από τη μήτρα έως τον τάφο. Και σκίζοντας το πέπλο από το μυστήριο, δεν είναι το μυστήριο που καταστρέφεις –γιατί υπάρχουν πολλά μυστήρια, ένα εκατομμύριο πέπλα, κόσμοι μέσα σε κόσμους και πέρα απ’ αυτούς– αλλά την ομορφιά. Και καταστρέφοντας την ομορφιά, καταστρέφεις την ψυχή σου».
[...]
(Απόσπασμα από το διήγημα επιστημονικής φαντασίας Τα όνειρα είναι κάτι το ιερό (Dreams are sacred, 1948) του Πήτερ Φίλιπς. Μετάφραση: Γιώργος Μπαλάνος)
(Απόσπασμα από το διήγημα επιστημονικής φαντασίας Τα όνειρα είναι κάτι το ιερό (Dreams are sacred, 1948) του Πήτερ Φίλιπς. Μετάφραση: Γιώργος Μπαλάνος)
Σάββατο 21 Ιανουαρίου 2023
Τρίτη 17 Ιανουαρίου 2023
«Χαμόγελα» - ποίημα της Μάτσης Χατζηλαζάρου (1914-1987)
Από το χαμόγελό σου πετάξανε
δέκα πουλιά, στους ώμους μου επάνω.
Το χαμόγελό σου το κρατάς
όπως ένα παιδί τη ναυτική του ψάθα.
Μια ανεμώνη τινάχτηκε
μέσα στην αγκαλιά μου
πίσω απ' τα παραθυρόφυλλα γελάει μια αχτίδα.
Η θάλασσα αναμοχλεύει τ' άσπρα της χαλίκια
όλες οι πεταλούδες φέρνουν τα χαμόγελά σου.
Δυο κόκκινες χάντρες κύλησαν
από μιας κοπέλας το λαιμό.
Οι λυγαριές αναστενάζουν μες στη ρεματιά
χορεύουμε, χορεύουμε, η μουσική μας είναι η σελήνη
όλες οι πεταλούδες φέρνουν τα χαμόγελά σου.
Όταν μεθάει το κρασί
το πίνω μες στα χείλια σου
ο ήλιος σηκώνεται προτού ξυπνήσει το φιλί.
Η παλάμη σου ανοίγει όταν σκάει το σύκο
όλες οι πεταλούδες φέρνουν τα χαμόγελά σου.
Από το χαμόγελό σου πετάξανε
δέκα πουλιά, στους ώμους μου επάνω.
Το χαμόγελό σου το κρατάς
όπως ένα παιδί τη ναυτική του ψάθα.
(Από την ποιητική συλλογή Ποιήματα 1944-1985, Ίκαρος, Αθήνα 1989)
δέκα πουλιά, στους ώμους μου επάνω.
Το χαμόγελό σου το κρατάς
όπως ένα παιδί τη ναυτική του ψάθα.
Μια ανεμώνη τινάχτηκε
μέσα στην αγκαλιά μου
πίσω απ' τα παραθυρόφυλλα γελάει μια αχτίδα.
Η θάλασσα αναμοχλεύει τ' άσπρα της χαλίκια
όλες οι πεταλούδες φέρνουν τα χαμόγελά σου.
Δυο κόκκινες χάντρες κύλησαν
από μιας κοπέλας το λαιμό.
Οι λυγαριές αναστενάζουν μες στη ρεματιά
χορεύουμε, χορεύουμε, η μουσική μας είναι η σελήνη
όλες οι πεταλούδες φέρνουν τα χαμόγελά σου.
Όταν μεθάει το κρασί
το πίνω μες στα χείλια σου
ο ήλιος σηκώνεται προτού ξυπνήσει το φιλί.
Η παλάμη σου ανοίγει όταν σκάει το σύκο
όλες οι πεταλούδες φέρνουν τα χαμόγελά σου.
Από το χαμόγελό σου πετάξανε
δέκα πουλιά, στους ώμους μου επάνω.
Το χαμόγελό σου το κρατάς
όπως ένα παιδί τη ναυτική του ψάθα.
(Από την ποιητική συλλογή Ποιήματα 1944-1985, Ίκαρος, Αθήνα 1989)
Σάββατο 14 Ιανουαρίου 2023
«Διαλεχτή» - ένα ποίημα του Γρηγόρη Σακαλή
Μέσα στη ζούγκλα
των ανθρώπων
μια μαύρη γκαζέλα
ξεχωρίζει
εσύ
με τα λαδί
μεγάλα μάτια σου
τα σαρκώδη χείλη
τα χειροποίητα σκουλαρίκια
που κρέμονται
στα ζωγραφιστά αυτιά σου
μύτη αρχαιοελληνική
λαιμό μυώδη
κορμοστασιά θαυμαστή
μαύρη γκαζέλα
μέσα στη ζούγκλα
των ανθρώπων
πρόσεχε
μη γίνεις στόχος.
των ανθρώπων
μια μαύρη γκαζέλα
ξεχωρίζει
εσύ
με τα λαδί
μεγάλα μάτια σου
τα σαρκώδη χείλη
τα χειροποίητα σκουλαρίκια
που κρέμονται
στα ζωγραφιστά αυτιά σου
μύτη αρχαιοελληνική
λαιμό μυώδη
κορμοστασιά θαυμαστή
μαύρη γκαζέλα
μέσα στη ζούγκλα
των ανθρώπων
πρόσεχε
μη γίνεις στόχος.
Πέμπτη 12 Ιανουαρίου 2023
«Ο Ελεγκτής» - ένα ποίημα του Μίλτου Σαχτούρη (1919-2005)
Ἕνας μπαξές γεμάτος αἷμα
εἶν' ὁ οὐρανός
καί λίγο χιόνι
ἔσφιξα τά σκοινιά μου
πρέπει καί πάλι νά ἐλέγξω
τ' ἀστέρια
ἐγώ
κληρονόμος πουλιῶν
πρέπει
ἔστω καί μέ σπασμένα φτερά
νά πετάω.
(Από τη συλλογή Τά φάσματα ἤ ἡ χαρά στόν ἄλλο δρόμο, 1958)
Πίνακας: Μαρκ Σαγκάλ, Το Παρίσι από το παράθυρο, 1913
εἶν' ὁ οὐρανός
καί λίγο χιόνι
ἔσφιξα τά σκοινιά μου
πρέπει καί πάλι νά ἐλέγξω
τ' ἀστέρια
ἐγώ
κληρονόμος πουλιῶν
πρέπει
ἔστω καί μέ σπασμένα φτερά
νά πετάω.
(Από τη συλλογή Τά φάσματα ἤ ἡ χαρά στόν ἄλλο δρόμο, 1958)
Πίνακας: Μαρκ Σαγκάλ, Το Παρίσι από το παράθυρο, 1913
Παρασκευή 6 Ιανουαρίου 2023
«Η δύναμη μέσα στην πράσινη θρυαλλίδα που σπρώχνει το λουλούδι» - ένα ποίημα του Ντύλαν Τόμας (1914-1953)
Η δύναμη μέσα στην πράσινη θρυαλλίδα που σπρώχνει το λουλούδι
Σπρώχνει και τα χλωρά μου χρόνια῾ που ανατινάζει τις ρίζες των
δέντρων
Αυτή ο καταλύτης μου.
Και δεν έχω φωνή να πω στο κυρτωμένο ρόδο
Πως ο ίδιος λυγίζει τη νιότη μου πυρετός του χειμώνα.
Η δύναμη που σπρώχνει το νερό μέσ’ απ’ τους βράχους
Σπρώχνει το άλικο αίμα μου῾ που στερεύει τα κεφαλάρια
Μεταμορφώνει τα δικά μου σε κερί.
Και δεν έχω φωνή να ξεστομίσω στις φλέβες μου
Πώς το ίδιο στόμα ρουφάει τον χείμαρρο του βουνού.
Το χέρι που φτιάχνει τη δίνη του νερού μέσα στη λίμνη
Ταράζει την κινούμενη άμμο῾ που δένει στο νερόμυλο τον άνεμο
Φουσκώνει το νεκρικό ιστίο μου
Και δεν έχω φωνή να πω στον κρεμασμένο
Πώς απ’ το χώμα μου βγαίνει του δήμιου ο πηλός.
Τα χείλη του χρόνου κολλάν σα βδέλλες στο στόμα της πηγής῾
Ο έρωτας στάζει και συνάζεται, μα όταν στη γη κυλήσει το αίμα
θα γαληνέψουν οι καϋμοί.
Και δεν έχω φωνή να πω σ’ ένα άνεμο περαστικό
Πώς ο καιρός έχει φτιάξει μια θήκη ουρανού γύρω στ’ αστέρια.
Και δεν έχω φωνή να πω στο μνήμα του εραστή
Πώς το ίδιο σκουλήκι κουλουριασμένο σέρνεται προς την κλίνη μου.
(Μετάφραση: Λύντια Στεφάνου)
Πηγή εικόνας: https://www.fourelevengallery.com/
Σπρώχνει και τα χλωρά μου χρόνια῾ που ανατινάζει τις ρίζες των
δέντρων
Αυτή ο καταλύτης μου.
Και δεν έχω φωνή να πω στο κυρτωμένο ρόδο
Πως ο ίδιος λυγίζει τη νιότη μου πυρετός του χειμώνα.
Η δύναμη που σπρώχνει το νερό μέσ’ απ’ τους βράχους
Σπρώχνει το άλικο αίμα μου῾ που στερεύει τα κεφαλάρια
Μεταμορφώνει τα δικά μου σε κερί.
Και δεν έχω φωνή να ξεστομίσω στις φλέβες μου
Πώς το ίδιο στόμα ρουφάει τον χείμαρρο του βουνού.
Το χέρι που φτιάχνει τη δίνη του νερού μέσα στη λίμνη
Ταράζει την κινούμενη άμμο῾ που δένει στο νερόμυλο τον άνεμο
Φουσκώνει το νεκρικό ιστίο μου
Και δεν έχω φωνή να πω στον κρεμασμένο
Πώς απ’ το χώμα μου βγαίνει του δήμιου ο πηλός.
Τα χείλη του χρόνου κολλάν σα βδέλλες στο στόμα της πηγής῾
Ο έρωτας στάζει και συνάζεται, μα όταν στη γη κυλήσει το αίμα
θα γαληνέψουν οι καϋμοί.
Και δεν έχω φωνή να πω σ’ ένα άνεμο περαστικό
Πώς ο καιρός έχει φτιάξει μια θήκη ουρανού γύρω στ’ αστέρια.
Και δεν έχω φωνή να πω στο μνήμα του εραστή
Πώς το ίδιο σκουλήκι κουλουριασμένο σέρνεται προς την κλίνη μου.
(Μετάφραση: Λύντια Στεφάνου)
Πηγή εικόνας: https://www.fourelevengallery.com/
Τετάρτη 4 Ιανουαρίου 2023
Νέα κυκλοφορία - «Όλα για το τίποτα» του Βάλτερ Κεμπόφσκι
Συγγραφέας: Walter Kempowski
Τίτλος πρωτοτύπου: Alles umsonst
Είδος έργου: Μυθιστόρημα
1η έκδοση στη γερμανική γλώσσα: Knaus, Μόναχο 2006
Ελληνικός τίτλος: Όλα για το τίποτα
Μετάφραση: Δέσποινα Κανελλοπούλου
Επιμέλεια: Μαργαρίτα Ζαχαριάδου & Θάνος Σαμαρτζής
Πίνακας εξωφύλλου: Καζιμίρ Μαλέβιτς, 1920
Εκδόσεις: Δώμα
Έτος έκδοσης: 2022
Γενάρης του 1945. Το ανατολικό μέτωπο καταρρέει, ο Κόκκινος Στρατός προελαύνει. Οι Ρώσοι είναι πολύ κοντά, ο αχός των κανονιών τους ακούγεται πια καθαρά. Αλλά στο Γκεόργκενχοφ, το αρχοντικό της οικογένειας φον Γκλόμπιχ, η ζωή μοιάζει να διατηρεί τη ρουτίνα της.
Ο πατέρας απουσιάζει, είναι αξιωματικός της Βέρμαχτ. Η γυναίκα του, η Καταρίνα, είναι κουρασμένη, χρειάζεται ησυχία. Το σπίτι το διαχειρίζεται μια θεία, μαζί με το αλλοδαπό υπηρετικό προσωπικό. Ο δωδεκάχρονος Πέτερ δεν έχει πάρε-δώσε με τα παιδιά απ’ τον απέναντι συνοικισμό, όπου κατοικεί ο λαουτζίκος. Του κάνει ιδιαίτερα μαθήματα ο δρ. Βάγκνερ, που έχει ένα γενάκι που σου δίνει την αίσθηση ότι από κάπου τον ξέρεις.
Μήπως πρέπει να τα μαζέψουν και να φύγουν; Έξω στο δρόμο περνούν κάρα με Γερμανούς πρόσφυγες. Οι επισκέπτες φέρνουν αντιφατικές ειδήσεις. Μα είναι δυνατό να ηττηθεί η Γερμανία μας; Και τα ασημικά; Τα τραπεζομάντιλα; Όχι, όχι, οι δυνάμεις του έθνους είναι ανεξάντλητες. Και τι θα κάνουν οι Ρώσοι αν έρθουν; Ακούγεται ότι διψούν για εκδίκηση…
Ο Κεμπόφσκι χτίζει το σύμπαν του αργά-αργά. Κοιτάζει τους ήρωές του σαν τον εντομολόγο με το μικροσκόπιό του, χωρίς να κρίνει, μα και χωρίς να συμπάσχει. Εδώ, σ’ αυτό το μεγάλο μυθιστόρημα της γερμανικής ήττας, η τραγωδία δεν είναι γέννημα της ύβρεως αλλά της ανθρώπινης μικρότητας.
Πηγή: https://domabooks.gr/
Τίτλος πρωτοτύπου: Alles umsonst
Είδος έργου: Μυθιστόρημα
1η έκδοση στη γερμανική γλώσσα: Knaus, Μόναχο 2006
Ελληνικός τίτλος: Όλα για το τίποτα
Μετάφραση: Δέσποινα Κανελλοπούλου
Επιμέλεια: Μαργαρίτα Ζαχαριάδου & Θάνος Σαμαρτζής
Πίνακας εξωφύλλου: Καζιμίρ Μαλέβιτς, 1920
Εκδόσεις: Δώμα
Έτος έκδοσης: 2022
Γενάρης του 1945. Το ανατολικό μέτωπο καταρρέει, ο Κόκκινος Στρατός προελαύνει. Οι Ρώσοι είναι πολύ κοντά, ο αχός των κανονιών τους ακούγεται πια καθαρά. Αλλά στο Γκεόργκενχοφ, το αρχοντικό της οικογένειας φον Γκλόμπιχ, η ζωή μοιάζει να διατηρεί τη ρουτίνα της.
Ο πατέρας απουσιάζει, είναι αξιωματικός της Βέρμαχτ. Η γυναίκα του, η Καταρίνα, είναι κουρασμένη, χρειάζεται ησυχία. Το σπίτι το διαχειρίζεται μια θεία, μαζί με το αλλοδαπό υπηρετικό προσωπικό. Ο δωδεκάχρονος Πέτερ δεν έχει πάρε-δώσε με τα παιδιά απ’ τον απέναντι συνοικισμό, όπου κατοικεί ο λαουτζίκος. Του κάνει ιδιαίτερα μαθήματα ο δρ. Βάγκνερ, που έχει ένα γενάκι που σου δίνει την αίσθηση ότι από κάπου τον ξέρεις.
Μήπως πρέπει να τα μαζέψουν και να φύγουν; Έξω στο δρόμο περνούν κάρα με Γερμανούς πρόσφυγες. Οι επισκέπτες φέρνουν αντιφατικές ειδήσεις. Μα είναι δυνατό να ηττηθεί η Γερμανία μας; Και τα ασημικά; Τα τραπεζομάντιλα; Όχι, όχι, οι δυνάμεις του έθνους είναι ανεξάντλητες. Και τι θα κάνουν οι Ρώσοι αν έρθουν; Ακούγεται ότι διψούν για εκδίκηση…
Ο Κεμπόφσκι χτίζει το σύμπαν του αργά-αργά. Κοιτάζει τους ήρωές του σαν τον εντομολόγο με το μικροσκόπιό του, χωρίς να κρίνει, μα και χωρίς να συμπάσχει. Εδώ, σ’ αυτό το μεγάλο μυθιστόρημα της γερμανικής ήττας, η τραγωδία δεν είναι γέννημα της ύβρεως αλλά της ανθρώπινης μικρότητας.
Πηγή: https://domabooks.gr/
Τρίτη 3 Ιανουαρίου 2023
«Το κάλεσμα της άγριας φύσης» του Τζακ Λόντον
Συγγραφέας: Jack London
Τίτλος πρωτοτύπου: The Call of the Wild
Είδος έργου: Μυθιστόρημα
1η έκδοση στην αγγλική γλώσσα: Macmillan, 1903
Ελληνικός τίτλος: Το κάλεσμα της άγριας φύσης
Μετάφραση: Σοφία Γρηγορίου
Επιμέλεια: Μάγδα Τικοπούλου
Εικονογράφηση: Γιώργος Δημητρίου
Εκδόσεις: Μεταίχμιο
Έτος έκδοσης: 2014
Αμέριμνος ζούσε ο Μπακ, το μεγαλόσωμο λυκόσκυλο, σ' ένα κτήμα στην Kαλιφόρνια, ως τη στιγμή που τον πήραν με τη βία από το αφεντικό του, για να τον μεταφέρουν στον αρκτικό Βορρά και να τον ζέψουν στο έλκηθρο. Εκεί θα γνωρίσει τον νόμο του ματσουκιού και του σκυλόδοντου, τον μόχθο του έλκηθρου, και σιγά σιγά θα ξυπνήσει μέσα του η πρωτόγονη ζωική δύναμη, εξασφαλίζοντας την επιβίωσή του. Και τότε η φωνή της ράτσας του, το κάλεσμα της άγριας φύσης, μυστηριακό, τυραννικό και προστακτικό, από τα βάθη του δάσους, θ' αρχίσει ν' ακούγεται πιο ελκυστικό παρά ποτέ. Ένα κάλεσμα που δεν μπορεί ούτε να το αγνοήσει ούτε να το αρνηθεί. Με το Κάλεσμα της άγριας φύσης, ο Τζακ Λόντον φτάνει στο αποκορύφωμα της περιγραφικής του δύναμης και της περίτεχνης πλοκής.
Πηγή: https://www.metaixmio.gr/
Ο Τζακ Λόντον κατάφερε να γράψει μια ιστορία επιβίωσης και ηρωισμού, που είναι ταυτόχρονα αλληγορία, παραβολή και μύθος. Μέσα στις σελίδες του συνωστίζονται εκρηκτικοί κίνδυνοι, πυρετώδης δράση, διλήμματα ζωής και θανάτου, που μαγικά συγκλίνουν στην ακλόνητη σιγουριά της φύσης, στην ήρεμη σοφία της, στην παραδοχή της άγριας δύναμής της. Ο Μπακ είναι το άλλο πρόσωπο του Ασπροδόντη. Και οι δυο μαζί ανοίγουν δρόμους ανάμεσα στον ήμερο γνωστό κόσμο του πολιτισμένου ανθρώπου και στο ανήμερο, απέραντο κι ανεξερεύνητο ακόμη σύμπαν γύρω του.
(Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)
Τίτλος πρωτοτύπου: The Call of the Wild
Είδος έργου: Μυθιστόρημα
1η έκδοση στην αγγλική γλώσσα: Macmillan, 1903
Ελληνικός τίτλος: Το κάλεσμα της άγριας φύσης
Μετάφραση: Σοφία Γρηγορίου
Επιμέλεια: Μάγδα Τικοπούλου
Εικονογράφηση: Γιώργος Δημητρίου
Εκδόσεις: Μεταίχμιο
Έτος έκδοσης: 2014
Αμέριμνος ζούσε ο Μπακ, το μεγαλόσωμο λυκόσκυλο, σ' ένα κτήμα στην Kαλιφόρνια, ως τη στιγμή που τον πήραν με τη βία από το αφεντικό του, για να τον μεταφέρουν στον αρκτικό Βορρά και να τον ζέψουν στο έλκηθρο. Εκεί θα γνωρίσει τον νόμο του ματσουκιού και του σκυλόδοντου, τον μόχθο του έλκηθρου, και σιγά σιγά θα ξυπνήσει μέσα του η πρωτόγονη ζωική δύναμη, εξασφαλίζοντας την επιβίωσή του. Και τότε η φωνή της ράτσας του, το κάλεσμα της άγριας φύσης, μυστηριακό, τυραννικό και προστακτικό, από τα βάθη του δάσους, θ' αρχίσει ν' ακούγεται πιο ελκυστικό παρά ποτέ. Ένα κάλεσμα που δεν μπορεί ούτε να το αγνοήσει ούτε να το αρνηθεί. Με το Κάλεσμα της άγριας φύσης, ο Τζακ Λόντον φτάνει στο αποκορύφωμα της περιγραφικής του δύναμης και της περίτεχνης πλοκής.
Πηγή: https://www.metaixmio.gr/
Ο Τζακ Λόντον κατάφερε να γράψει μια ιστορία επιβίωσης και ηρωισμού, που είναι ταυτόχρονα αλληγορία, παραβολή και μύθος. Μέσα στις σελίδες του συνωστίζονται εκρηκτικοί κίνδυνοι, πυρετώδης δράση, διλήμματα ζωής και θανάτου, που μαγικά συγκλίνουν στην ακλόνητη σιγουριά της φύσης, στην ήρεμη σοφία της, στην παραδοχή της άγριας δύναμής της. Ο Μπακ είναι το άλλο πρόσωπο του Ασπροδόντη. Και οι δυο μαζί ανοίγουν δρόμους ανάμεσα στον ήμερο γνωστό κόσμο του πολιτισμένου ανθρώπου και στο ανήμερο, απέραντο κι ανεξερεύνητο ακόμη σύμπαν γύρω του.
(Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)






















